New International Version

Isaiah 1:1-31

1The vision concerning Judah and Jerusalem that Isaiah son of Amoz saw during the reigns of Uzziah, Jotham, Ahaz and Hezekiah, kings of Judah.

A Rebellious Nation

2Hear me, you heavens! Listen, earth!

For the Lord has spoken:

“I reared children and brought them up,

but they have rebelled against me.

3The ox knows its master,

the donkey its owner’s manger,

but Israel does not know,

my people do not understand.”

4Woe to the sinful nation,

a people whose guilt is great,

a brood of evildoers,

children given to corruption!

They have forsaken the Lord;

they have spurned the Holy One of Israel

and turned their backs on him.

5Why should you be beaten anymore?

Why do you persist in rebellion?

Your whole head is injured,

your whole heart afflicted.

6From the sole of your foot to the top of your head

there is no soundness—

only wounds and welts

and open sores,

not cleansed or bandaged

or soothed with olive oil.

7Your country is desolate,

your cities burned with fire;

your fields are being stripped by foreigners

right before you,

laid waste as when overthrown by strangers.

8Daughter Zion is left

like a shelter in a vineyard,

like a hut in a cucumber field,

like a city under siege.

9Unless the Lord Almighty

had left us some survivors,

we would have become like Sodom,

we would have been like Gomorrah.

10Hear the word of the Lord,

you rulers of Sodom;

listen to the instruction of our God,

you people of Gomorrah!

11“The multitude of your sacrifices—

what are they to me?” says the Lord.

“I have more than enough of burnt offerings,

of rams and the fat of fattened animals;

I have no pleasure

in the blood of bulls and lambs and goats.

12When you come to appear before me,

who has asked this of you,

this trampling of my courts?

13Stop bringing meaningless offerings!

Your incense is detestable to me.

New Moons, Sabbaths and convocations—

I cannot bear your worthless assemblies.

14Your New Moon feasts and your appointed festivals

I hate with all my being.

They have become a burden to me;

I am weary of bearing them.

15When you spread out your hands in prayer,

I hide my eyes from you;

even when you offer many prayers,

I am not listening.

Your hands are full of blood!

16Wash and make yourselves clean.

Take your evil deeds out of my sight;

stop doing wrong.

17Learn to do right; seek justice.

Defend the oppressed.1:17 Or justice. / Correct the oppressor

Take up the cause of the fatherless;

plead the case of the widow.

18“Come now, let us settle the matter,”

says the Lord.

“Though your sins are like scarlet,

they shall be as white as snow;

though they are red as crimson,

they shall be like wool.

19If you are willing and obedient,

you will eat the good things of the land;

20but if you resist and rebel,

you will be devoured by the sword.”

For the mouth of the Lord has spoken.

21See how the faithful city

has become a prostitute!

She once was full of justice;

righteousness used to dwell in her—

but now murderers!

22Your silver has become dross,

your choice wine is diluted with water.

23Your rulers are rebels,

partners with thieves;

they all love bribes

and chase after gifts.

They do not defend the cause of the fatherless;

the widow’s case does not come before them.

24Therefore the Lord, the Lord Almighty,

the Mighty One of Israel, declares:

“Ah! I will vent my wrath on my foes

and avenge myself on my enemies.

25I will turn my hand against you;1:25 That is, against Jerusalem

I will thoroughly purge away your dross

and remove all your impurities.

26I will restore your leaders as in days of old,

your rulers as at the beginning.

Afterward you will be called

the City of Righteousness,

the Faithful City.”

27Zion will be delivered with justice,

her penitent ones with righteousness.

28But rebels and sinners will both be broken,

and those who forsake the Lord will perish.

29“You will be ashamed because of the sacred oaks

in which you have delighted;

you will be disgraced because of the gardens

that you have chosen.

30You will be like an oak with fading leaves,

like a garden without water.

31The mighty man will become tinder

and his work a spark;

both will burn together,

with no one to quench the fire.”

Ang Pulong Sang Dios

Isaias 1:1-31

1Ini nga libro parte sa ginpahayag sang Dios kay Isaias nga anak ni Amoz. Ini parte sa Juda kag Jerusalem sadtong panahon nga naghari sa Juda si Uzia, dayon si Jotam, si Ahaz, kag si Hezekia.

Ang Makasasala nga Nasyon

2Pamati, langit kag duta, kay nagsiling ang Ginoo, “Ginsagod ko kag ginpadako ang mga Israelinhon nga akon mga anak, pero nagbato sila sa akon. 3Bisan gani ang mga baka nakakilala sang ila agalon, ang mga asno nakatultol sang pasungan nga ginapakan-an sa ila sang ila agalon, pero ang Israel nga akon katawhan wala nakakilala sa akon.”

4Makasasala sila nga nasyon, katawhan nga puno sang kalautan, kaliwat sang mga manughimo sang malaot kag manughalit. Ginsikway nila kag ginyaguta ang Ginoo, ang Balaan nga Dios sang Israel, kag nagtalikod sila sa iya.

5Mga taga-Israel, ngaa nagapadayon kamo sa pagrebelde? Gusto pa bala ninyo nga silutan? Pareho kamo sa tawo nga ang iya ulo puro na lang pilas kag ang iya tagipusuon puno sang kasakit. 6Halin sa ulo hasta sa dapadapa wala gid sang bahin nga maayo, puro na lang pilas, lagob kag hubag. Wala ini nahugasan, ukon nabugkusan, ukon nabulong.

7Nangin mamingaw ang inyo nga nasyon; ang inyo mga banwa nagkalasunog. Samtang nagatulok kamo, ginapanguha sang taga-iban nga lugar ang mga bunga sang mga tanom sa inyo mga uma. Ginalaglag nila ang inyo duta hasta nga indi na ini mapuslan. 8Wala sing may nabilin kundi ang Zion.1:8 Zion: sa Hebreo, anak nga babayi sang Zion. Ang Zion amo man ang Jerusalem. Pareho siya sa palasilungan sa talamnan sang ubas ukon sang payag-payag sa talamnan sang pipino nga amo lang ang nagatindog. Pareho man siya sang siyudad nga ginakibon sang mga kaaway. 9Kon ang Ginoo nga Makagagahom wala sing may ginbilin sa aton nga buhi, pareho na kuntani kita sa Sodom kag Gomora.

10Kamo nga mga manugdumala kag mga katawhan sang Jerusalem, nga pareho sa mga taga- Sodom kag Gomora, pamatii ninyo ang pulong kag kasuguan sang Ginoo nga aton Dios. 11Nagasiling siya, “Baliwala sa akon ang madamo ninyo nga mga halad. Natak-an na ako sang inyo mga halad nga ginasunog—ang mga karnero kag ang tambok sang mga sapat nga inyo ginpatambok. Wala ako nalipay sa dugo sang mga turo nga baka, mga karnero, kag mga kanding. 12Sin-o bala ang nagsugo sa inyo nga dal-on ninyo ini tanan kon magsimba kamo sa akon? Sin-o bala ang nagsugo sa inyo nga maglapak sa akon templo? 13Mag-untat na kamo sa pagdala sang mga halad nga wala sing pulos. Ginakangil-aran ko ang inyo insenso. Indi ko na maagwanta ang inyo mga pagtilipon kon Piesta sang Pag-umpisa sang Bulan kag kon Adlaw nga Inugpahuway, kay bisan nagatipon kamo nagahimo kamo sang kalainan. 14Ginakaugtan ko ang inyo mga Piesta sang Pag-umpisa sang Bulan kag iban pa ninyo nga mga piesta. Nangin pabug-at ini sa akon; indi ko ini maagwanta.

15“Kon magpangamuyo kamo indi ako magsapak sa inyo. Indi ako mamati bisan makapila pa kamo magpangamuyo, tungod kay madamo kamo sang ginpamatay nga tawo. 16Magpakatinlo kamo! Mag-untat na kamo sa paghimo sang malain sa akon atubangan. 17Magtuon kamo sa paghimo sang maayo, kag paluntara ninyo ang hustisya. Sabdunga ninyo ang mga nagapamigos,1:17 Sabdunga ninyo ang mga nagapamigos: ukon, Buligi ninyo ang mga ginapigos. kag depensahi ninyo ang kinamatarong sang mga ilo kag mga balo nga babayi.”

18Nagasiling pa ang Ginoo, “Dali kamo, husayon naton ini. Bisan ano kahigko sang inyo mga sala, limpyuhan ko ina agod mangin matinlo kamo. 19Kon magtuman lang kamo sa akon, pakamaayuhon ko gid kamo.1:19 pakamaayuhon ko gid kamo: ukon, makakaon kamo sang pinakamaayo nga mga produkto sang duta. 20Pero kon magsupak kamo kag magrebelde, sigurado gid nga magkalamatay kamo. Matabo gid ini, kay ako, ang Ginoo, ang nagasiling sini.”

Ang Makasasala nga Siyudad

21Tan-awa bala ninyo ang siyudad sang Jerusalem. Sadto anay matutom, pero subong pareho na sa babayi nga nagabaligya sang iya lawas. Sang una matarong nga mga tawo ang nagaestar dira, pero subong mga manugpatay. 22Jerusalem, sang una bilidhon ka pareho sa pilak, pero subong wala na sing pulos. Sadto anay pareho ka sang puro nga bino, pero subong nasimbugan na sang tubig. 23Ang imo mga pangulo mga rebelde kag kaupod sang mga makawat. Gusto nila permi nga may lagay, kag nagapangayo sila sang mga regalo. Wala nila ginadepensahan ang kinamatarong sang mga ilo kag wala nila ginapamatian ang reklamo sang mga balo nga babayi.

24Gani nagasiling ang Ginoo, ang Makagagahom nga Ginoo sang Israel: “Magatimalos ako sa inyo nga mga taga-Jerusalem, nga akon mga kaaway, agod indi na ako matublag sa inyo ginahimo. 25Silutan ko kamo agod malimpyuhan kamo, pareho sa pilak nga ginapapuraw sa kalayo. 26Hatagan ko kamo liwat sang mga pangulo kag mga manuglaygay nga pareho sang una. Kag sa ulihi ang inyo siyudad pagatawgon nga siyudad sang mga matarong kag matutom nga mga tawo.”

27Paagi sa matarong nga paghukom sang Dios, luwason niya ang Jerusalem1:27 Jerusalem: sa Hebreo, Zion. kag ang mga pumuluyo sini nga nagahinulsol. 28Pero pagalaglagon niya ang mga malinapason kag mga makasasala, nga nagasikway sa Ginoo.

29Mahuy-an kamo nga mga taga-Jerusalem tungod sa inyo pagsimba sa mga kahoy nga terebinto kag sa mga pinili ninyo nga mga katamnan. 30Mangin pareho kamo sa kahoy nga terebinto nga nagakalaya, kag sa katamnan nga wala mabunyagi. 31Ang mga gamhanan sa inyo mangin pareho sa mamala nga kahoy nga madali lang masunog, kag ang ila malaot nga mga binuhatan mangin pareho sa igrab nga amo ang magasunog sa ila, kag wala sing may makapauntat sina nga kalayo.