New Amharic Standard Version

ምሳሌ 8:1-36

የጥበብ ጥሪ

1ጥበብ ጮኻ አትጣራምን?

ማስተዋልስ ድምፅዋን ከፍ አድርጋ አታሰማምን?

2በመንገድ አጠገብ ባሉ ኰረብቶች፣

መንገዶቹ በሚገናኙበትም ላይ ትቆማለች፤

3ወደ ከተማዪቱ በሚያስገቡት በሮች አጠገብ፣

በመግቢያዎቹ ላይ፣ ድምጿን ከፍ አድርጋ እንዲህ ስትል ትጮኻለች፤

4“ሰዎች ሆይ፤ የምጠራውኮ እናንተን ነው፤

ለሰው ልጆች ሁሉ ድምፄን ከፍ አደርጋለሁ።

5እናንተ ብስለት የጐደላችሁ፤ ጠንቃቃነትን ገንዘብ አድርጉ፤

እናንተ ተላሎች፤ ማስተዋልን አትርፉ።

6የምናገረው ጠቃሚ ነገር ስላለኝ አድምጡኝ፤

ቀና ነገር ለመናገር ከንፈሮቼን እከፍታለሁ።

7አንደበቴ እውነትን ይናገራል፤

ከንፈሮቼ ክፋትን ይጸየፋሉና።

8ከአንደበቴ የሚወጡት ቃሎች ሁሉ ጽድቅ ናቸው፤

አንዳቸውም ጠማማና ግራ የሚያጋቡ አይደሉም።

9በጥልቅ ለሚያስተውሉ ሁሉም ቀና ናቸው፤

ዕውቀት ላላቸውም ስሕተት የለባቸውም።

10ከብር ይልቅ ምክሬን፣

ከንጹሕ ወርቅ ይልቅ ዕውቀትን ምረጡ፤

11ጥበብ ከቀይ ዕንቍ ይበልጥ ውድ ናትና፤

ከምትመኙት ነገር ሁሉ አንዳች የሚስተካከላት የለም።

12“እኔ ጥበብ ከማስተዋል ጋር አብሬ እኖራለሁ፤

ዕውቀትና ልባምነት ገንዘቦቼ ናቸው።

13እግዚአብሔርን መፍራት ክፋትን መጥላት ነው፤

እኔም ትዕቢትንና እብሪትን፣

ክፉ ጠባይንና ጠማማ ንግግርን እጠላለሁ።

14ምክርና ትክክለኛ ፍርድ የእኔ ናቸው፤

ማስተዋል አለኝ፤ ብርታት አለኝ።

15ነገሥታት በእኔ ይነግሣሉ፤

ገዦችም ትክክል የሆነውን ሕግ ይደነግጋሉ፤

16መሳፍንት በእኔ ይገዛሉ፤

በምድር ላይ የሚገዙ መኳንንትም ሁሉ በእኔ ያስተዳድራሉ።8፥16 አያሌ የዕብራይስጥ ቅጆችና የሰብዓ ሊቃናት ትርጒም፣ ብዙ የዕብራይስጥ ቅጆች በምድር ላይ በጽድቅ የሚገዙ ይላሉ።

17የሚወዱኝን እወዳቸዋለሁ፤

ተግተው የሚሹኝም ያገኙኛል።

18ሀብትና ክብር፣

ዘላቂ ብልጽግናና ስኬት በእኔ ዘንድ አሉ።

19ፍሬዬ ከንጹሕ ወርቅ ይበልጣል፤

ስጦታዬም ከነጠረ ብር።

20እኔ በጽድቅ መንገድ እሄዳለሁ፤

በፍትሕም ጐዳና እጓዛለሁ፤

21ለሚወዱኝ ብልጽግና እሰጣለሁ፤

ግምጃ ቤታቸውንም እሞላለሁ።

22እግዚአብሔር ከቀድሞ ሥራዎቹ በፊት፣

የተግባሮቹ መጀመሪያ8፥22 ወይም የመንገዱ፣ የግዛቱ አድርጎ አመጣኝ፡8፥22 ወይም እግዚአብሔር በሥራው መጀመሪያ ያዘኝ ወይም እግዚአብሔር በሥራው መጀመሪያ አመጣኝ

23ዓለም ከመፈጠሩ አስቀድሞ፣

ከጥንት ከዘላለም ተሾምሁ።8፥23 ወይም ተሠራ?

24ከውቅያኖሶች በፊት፣

የውሃ ምንጮች ከመፍለቃቸው በፊት ተወለድሁ፤

25ተራሮች ገና ሳይመሠረቱ፣

ከኰረብቶችም በፊት ተወለድሁ፤

26ምድርን ወይም ሜዳዎቿን፣

ወይም ምንም ዐይነት የዓለም ትቢያን ከመፍጠሩ በፊት እኔ ተወለድሁ።

27ሰማያትን በዘረጋ ጊዜ፣

በውቅያኖስ ላይ የአድማስ ምልክት ባደረገ ጊዜ እኔ እዚያ ነበርሁ፤

28ደመናትን በላይ ባጸና ጊዜ፣

የውቅያኖስን ምንጮች በመሠረተ ጊዜ፣

29ለባሕር ድንበርን በከለለ ጊዜ፣

ውሆችም የእርሱን ትእዛዝ እንዳያልፉ፣

የምድርንም መሠረቶች ወሰን ባበጀ ጊዜ፣

30በዚያን ጊዜ ከጐኑ ዋና ባለ ሙያ ነበርሁ።

ሁል ጊዜ በፊቱ ሐሤት እያደረግሁ፣

ዕለት ተዕለት በደስታ እሞላ ነበር፤

31የእርሱ በሆነው መላው ዓለም ሐሤት እያደረግሁ፣

በሰው ልጆች ደስ እሰኝ ነበር።

32“እንግዲህ፣ ልጆቼ ሆይ፤ አድምጡኝ፤

መንገዴን የሚጠብቁ ቡሩካን ናቸው።

33ምክሬን አድምጡ፤ ጥበበኞች ሁኑ፤

ቸልም አትበሉት።

34በየለቱ ደጃፌ ላይ የሚጠብቅ፣

በበራፌ ላይ የሚጠባበቅ፣

የሚያዳምጠኝ ሰው ቡሩክ ነው።

35የሚያገኘኝ ሁሉ ሕይወትን ያገኛልና፤

ከእግዚአብሔርም ዘንድ ሞገስን ይቀበላል።

36የሚያጣኝ ሁሉ ግን ራሱ ይጐዳል፤

የሚጠሉኝም ሁሉ ሞትን ይወዳሉ።

Kiswahili Contemporary Version (Neno: Bibilia Takatifu)

Mithali 8:1-36

Wito Wa Hekima

18:1 Mit 1:20; 9:3; Ay 28:12; 1Kor 1:24Je, hekima haitani?

Je, ufahamu hapazi sauti?

2Juu ya miinuko karibu na njia,

penye njia panda, ndipo asimamapo;

38:3 Ay 29:7; Mit 7:6-13kando ya malango yaelekeayo mjini,

kwenye maingilio, hulia kwa sauti kubwa, akisema:

48:4 Isa 42:2“Ni ninyi wanaume, ninaowaita;

ninapaza sauti yangu kwa wanadamu wote.

58:5 Mit 1:22; 1:4Ninyi ambao ni wajinga, pateni akili;

ninyi mlio wapumbavu, pateni ufahamu.

68:6 Za 49:3; Mt 2:6, 7; Kol 1:26Sikilizeni, kwa maana nina mambo muhimu ya kusema;

ninafungua midomo yangu kusema lililo sawa.

78:7 Za 37:30; Yn 8:14; Rum 15:8Kinywa changu husema lililo kweli,

kwa maana midomo yangu huchukia uovu.

8Maneno yote ya kinywa changu ni haki;

hakuna mojawapo lililopotoka wala ukaidi.

9Kwa wenye kupambanua yote ni sahihi;

hayana kasoro kwa wale wenye maarifa.

108:10 Za 19:10; Mit 3:14-15Chagua mafundisho yangu badala ya fedha,

maarifa badala ya dhahabu safi,

118:11 Ay 28:15-19; Mit 3:13-15kwa maana hekima ina thamani kuliko marijani

na hakuna chochote unachohitaji kinacholingana naye.

128:12 Mit 1:4“Mimi hekima, nakaa pamoja na busara;

ninamiliki maarifa na busara.

138:13 Kut 20:20; Yer 44:4; Zek 8:17; Mit 16:6Kumcha Bwana ni kuchukia uovu;

ninachukia kiburi na majivuno,

tabia mbaya na mazungumzo potovu.

148:14 Mhu 7:19; Ay 9:4Ushauri na hukumu sahihi ni vyangu;

nina ufahamu na nina nguvu.

158:15 Dan 2:21; Mt 28:18; Rum 13:1Kwa msaada wangu wafalme hutawala

na watawala hutunga sheria zilizo za haki,

168:16 2Nya 1:10; Mit 29:4kwa msaada wangu wakuu hutawala,

na wenye vyeo wote watawalao dunia.

178:17 Za 91:14; Yn 14:21-24; 1Sam 2:30; Yak 1:5Nawapenda wale wanipendao,

na wale wanitafutao kwa bidii wataniona.

188:18 Mt 6:33; 1Fal 3:13; Kum 8:18; Mit 3:16Utajiri na heshima viko kwangu,

utajiri udumuo na mafanikio.

198:19 Mit 3:13-14; 10:20Tunda langu ni bora kuliko dhahabu safi;

kile nitoacho hupita fedha iliyo bora.

20Natembea katika njia ya unyofu

katika mapito ya haki,

218:21 Mit 15:6; 24:4nawapa utajiri wale wanipendao

na kuzijaza hazina zao.

228:22 Mit 3:19; Yn 1:1Bwana aliniumba mwanzoni mwa kazi yake,

kabla ya matendo yake ya zamani;

238:23 Mwa 1:26; Za 2:6; Mik 5:2; Yn 17:24niliteuliwa tangu milele,

tangu mwanzoni, kabla ya dunia kuumbwa.

248:24 Mwa 7:11Wakati hazijakuwepo bahari, nilikwishazaliwa,

wakati hazijakuwepo chemchemi zilizojaa maji;

258:25 Ay 15:7kabla milima haijawekwa mahali pake,

kabla vilima havijakuwepo, nilikwishazaliwa,

268:26 Za 90:2kabla hajaumba dunia wala mashamba yake

au vumbi lolote la dunia.

278:27 Ay 26:7; Mit 3:19Nilikuwepo alipoziweka mbingu mahali pake,

wakati alichora mstari wa upeo wa macho

juu ya uso wa kilindi,

288:28 Ay 36:29; Mwa 1:7; Ay 9:8; 26:10wakati aliweka mawingu juu

na kuziweka imara chemchemi za bahari,

298:29 Ay 38:8-10; 1Sam 2:8wakati aliiwekea bahari mpaka wake

ili maji yasivunje agizo lake,

na wakati aliweka misingi ya dunia.

30Wakati huo nilikuwa fundi stadi kando yake.

Nilijazwa na furaha siku baada ya siku,

nikifurahi daima mbele zake,

318:31 Ay 28:25-27; Yn 1:1-4nikifurahi katika dunia yake yote

nami nikiwafurahia wanadamu.

328:32 Lk 11:28; 2Sam 22:22; Za 119:1-2“Basi sasa wanangu, nisikilizeni;

heri wale wanaozishika njia zangu.

33Sikilizeni mafundisho yangu mwe na hekima;

msiyapuuze.

348:34 1Fal 10:8; Mit 3:13-18; Flp 3:8-9Heri mtu yule anisikilizaye mimi,

akisubiri siku zote malangoni mwangu,

akingoja kwenye vizingiti vya mlango wangu.

358:35 Yn 3:16, 36; Flp 3:8, 9; Mit 13:18; 9:6; Yn 5:39-40Kwa maana yeyote anipataye mimi amepata uzima

na kujipatia kibali kutoka kwa Bwana.

368:36 Isa 3:9; Yer 40:2Lakini yeyote ashindwaye kunipata

hujiumiza mwenyewe;

na wote wanichukiao mimi hupenda mauti.”