Ang Pulong Sa Dios

Deuteronomio 32:1-52

1O langit, pamati kay mosulti ako!

O yuta, pamatia ang akong mga pulong.

2Ang akong mga pagtulon-an sama sa ulan o tun-og nga nagatulo.

Ang akong mga pulong sama sa yamog diha sa mga sagbot o sama sa talithi diha sa mga tanom.

3Imantala ko ang ngalan sa Ginoo.

Dayegon ko ang pagkagamhanan sa atong Dios!

4Siya ang bato nga salipdanan ko.

Hingpit ang iyang mga buhat,

ug matarong ang tanan niyang mga pamaagi.

Matinumanon siya nga Dios ug dili masayop;

matarong siya ug makiangayon.

5Apan kamo nagpakasala kaniya ug wala na niya kamo ilha nga iyang mga anak, tungod sa inyong kadaotan.

Mga masinupakon ug limbongan nga henerasyon!

6Mao ba kini ang inyong ibalos sa Ginoo?

Mga buang-buang gayod kamo ug kulang sa panabot.

Dili ba siya ang inyong Amahan nga nagbuhat kaninyo?

7Hinumdomi ninyo ang nanglabay nga mga katuigan;

hunahunaa ninyo ang nangagi nga mga henerasyon.

Pangutan-a ninyo ang inyong mga katigulangan kay suginlan nila kamo.

Pangutan-a ninyo ang inyong mga tigdumala kay isaysay nila kini kaninyo.

8Sa dihang gihatagan sa Labing Halangdong Dios ang mga nasod sa ilang yuta ug sa dihang gibahin-bahin niya ang katawhan,

gibutangan niya kini ug mga utlanan basi sa gidaghanon sa mga anghel sa Dios.32:8 mga anghel sa Dios: Mao kini sa Septuagint. Sa Dead Sea Scrolls, mga anak sa Dios. Sa Masoretic Text, mga kaliwat ni Israel.

9Karon gipili sa Ginoo ang mga kaliwat ni Jacob ingon nga iyang katawhan.

10Nakita niya sila sa disyerto, sa dapit nga awaaw.

Giatiman niya sila ug giampingan, nga daw nagaamping sa iyang kaugalingong mata.

11Gibantayan niya sila, sama sa agila nga nagabantay sa iyang mga piso samtang iya kining ginatudloan sa paglupad.

Ginabukhad niya ang iyang mga pako sa pagsalo ug pagsapnay kanila.

12Ang Ginoo lang gayod ang migiya sa iyang katawhan,

ug walay mitabang nga laing dios.

13Gipagahom niya sila sa mga bukid,

ug gipakaon sa mga abot sa yuta.

Gibuhi niya sila sa dugos gikan sa bato

ug sa lana gikan sa olibo sa batoon nga dapit.

14Gihatagan niya sila ug mga keso ug gatas gikan sa mga baka ug karnero,

ug gihatagan ug tambok nga mga karnero, mga baka, ug mga kanding gikan sa Basan.

Gihatagan usab niya sila sa labing maayong mga trigo

ug gipainom sa labing maayong bino gikan sa ubas.

15Nagmauswagon ang mga Israelinhon32:15 mga Israelinhon: sa Hebreo, Jeshurun, nga ang buot ipasabot, mga matarong. apan nagrebelde sila.

Nanambok sila ug milig-on, apan gitalikdan nila ang Dios nga nagbuhat kanila,

ug gisalikway nila ang ilang bato nga salipdanan nga mao ang ilang Manluluwas.

16Gipapangabugho nila ug gipasuko ang Ginoo sa ilang mangil-ad nga mga dios.

17Naghalad sila ngadto sa mga demonyo nga dili tinuod nga dios—mga dios nga wala nila mailhi ug bag-o lang, nga wala tahora sa ilang mga katigulangan.

18Gikalimtan nila ang Dios nga ilang bato nga salipdanan nga nagbuhat kanila.

19Nakita kini sa Ginoo, ug tungod sa iyang kasuko gisalikway niya sila nga iyang mga anak.

20Miingon siya, “Talikdan ko sila,

ug tan-awon ko kon unsa ang ilang dangatan,

kay mga daotan sila nga henerasyon, mga anak nga dili matinumanon.

21Gipapangabugho nila ako sa dili tinuod nga dios,

ug gipasuko nila ako sa ilang mga walay pulos nga mga dios-dios.

Busa papangabughoon ko usab sila pinaagi sa pagpanalangin sa ubang mga nasod.

Pasuk-on ko sila pinaagi sa pagpanalangin sa buang-buang nga mga nasod.

22Kay ang akong kasuko nagdilaab nga morag kalayo.

Mosunog kini sa yuta ug sa tanang anaa niini,

apil sa kinahiladman sa yuta,32:22 kinahiladman sa yuta: o, dapit sa mga patay. ug sa pundasyon sa mga bukid.”

23“Padad-an ko sila ug mga kalamidad,

ug ig-on ko sila sa akong mga pana.

24Pagutman ko sila;

mangamatay sila sa kagutom ug sa sakit.

Padad-an ko sila sa mabangis nga mga mananap sa paghasol kanila,

ug mga lala nga bitin sa pagpaak kanila.

25Sa gawas sa ilang balay daghan ang mangamatay sa gira, ug sa sulod magahari ang kahadlok.

Mangamatay ang mga tigulang, mga batan-on, ug mga kabataan.

26Nagaingon ako nga katagon ko sila hangtod nga dili na sila mahinumdoman sa kalibotan.

27Apan dili ko tugotan nga magpasigarbo ang ilang mga kaaway ug moingon,

‘Napildi nato sila. Dili ang Ginoo ang naghimo niini.’ ”

28Ang Israel usa ka nasod nga walay kaalam ug panabot.

29Kon maalamon lang sila, masabtan unta nila ang ilang dangatan.

30Unsaon gud paggukod sa usa ka tawo sa 1,000?

Unsaon gud pag-abog sa duha ka tawo sa 10,000?

Gawas lang kon gitugyan sila sa Ginoo nga ilang bato nga salipdanan.

31Kay ang salipdanan nga bato sa atong mga kaaway dili sama sa atong salipdanan nga bato, ug bisan sila nakahibalo niini.

32Ang atong mga kaaway, nga pareho kadaotan sa mga lumulupyo sa Sodoma ug Gomora, sama sa bunga sa ubas nga pait ug makahilo,

33ug ang ilang bino makamatay sama sa lala sa bitin.

34Nakahibalo ang Ginoo sa ilang kadaotan,

gipugngan lang una niya kini ug nagahulat sa husto nga panahon sa pagsilot kanila.

35Manimalos ang Ginoo ug magasilot kanila,

kay moabot ang panahon nga madakin-as gayod sila.

Hapit na moabot ang ilang kalaglagan.

36Hukman sa Ginoo ang iyang katawhan;

kaloy-an niya sila nga iyang mga alagad kon makita niya nga wala na silay kusog ug diotay na lang ang nabilin kanila, ulipon man o dili ulipon.

37Unya mangutana ang Ginoo sa iyang katawhan,

“Asa na ang ilang mga dios, ang bato nga ilang salipdanan?

38Asa na ang ilang mga dios nga mikaon sa tambok ug miinom sa bino sa ilang mga halad?

Patabanga sila kaninyo, ug himoa ninyo silang inyong panalipod!

39Tan-awa ninyo karon; ako mao lang gayod ang Dios!

Wala nay lain nga dios gawas kanako.

Ako ang nagahatag ug nagakuha ug kinabuhi; ako ang nagasamad ug nagaayo,

ug walay makalingkawas sa akong mga kamot.

40Karon, ibayaw ko ang akong mga kamot ug manumpa,

‘Maingon nga buhi ako sa walay kataposan,

41bairon ko ang nagasidlak kong espada ug gamiton ko kini sa pagsilot.

Panimaslan ko ang akong mga kaaway ug pabayron ang mga nagadumot kanako.

42Ang akong pana mabulit sa ilang mga dugo,

ug ang akong espada motadtad sa ilang mga lawas.

Mangamatay apil ang mga dinakpan ug apil usab ang ilang mga pangulo.’ ”

43Dayega ninyo ang katawhan sa Ginoo, O mga nasod,32:43 Dayega… nasod: o, Magkalipay kamong mga nasod uban sa katawhan sa Ginoo. kay panimaslan sa Ginoo ang nagpatay niining iyang mga alagad.

Panimaslan niya ang iyang mga kaaway,

ug hinloan niya ang iyang yuta ug ang iyang katawhan.

44Gisulti ni Moises uban ni Josue32:44 Josue: sa Hebreo, Hosea. nga anak ni Nun ang mensahe niini nga awit ngadto sa mga tawo. 45Pagkahuman ug sulti ni Moises niini, 46miingon siya sa mga tawo, “Itanom gayod ninyo sa inyong mga kasingkasing ang tanan nakong gisulti kaninyo karong adlawa. Itudlo usab ninyo kini sa inyong mga anak aron matuman nila pag-ayo ang tanang gisulti niini nga mga sugo. 47Kini nga mga sugo dili ordinaryo lang nga mga pulong; kini maghatag kaninyo ug kinabuhi. Kon tumanon ninyo kini magkinabuhi kamo ug dugay sa yuta nga inyong panag-iyahan sa tabok sa Suba sa Jordan.”

Ang Kamatayon ni Moises

48Niana mismong adlawa miingon ang Ginoo kang Moises, 49“Lakaw sa Moab, sa kabukiran sa Abarim ug tungas sa Bukid sa Nebo nga nagaatubang sa Jerico. Lantawa didto ang Canaan, ang yuta nga ihatag ko sa mga Israelinhon nga ilang panag-iyahan. 50Ug nianang bukira mamatay ka ug makig-uban sa imong mga katigulangan, maingon nga si Aaron nga imong igsoon namatay sa Bukid sa Hor ug giuban usab sa iyang katigulangan. 51Kay duha kamong nawad-an ug pagsalig kanako atubangan sa mga Israelinhon sa dihang didto pa kamo sa tubig sa Meriba Kadesh,32:51 Meriba Kadesh: o, Meriba sa Kadesh. sa kamingawan sa Zin. Wala ninyo pasidunggi ang akong pagkabalaan sa ilang atubangan. 52Busa makita mo lang sa halayo ang yuta nga ihatag ko sa mga Israelinhon, apan dili ka makasulod didto.”

Persian Contemporary Bible

تثنيه 32:1-52

1ای آسمان گوش بگير تا بگويم،

و ای زمين سخنان مرا بشنو!

2تعليم من مثل باران خواهد باريد

و مانند شبنم بر زمين خواهد نشست.

كلام من مثل قطره‌های باران بر سبزهٔ تازه،

و مانند نم‌نم باران بر گياهان فرو خواهد ريخت.

3نام خداوند را ستايش خواهم كرد،

و قوم او عظمت وی را وصف خواهند نمود.

4خداوند همچون صخره‌ای است و اعمالش كامل و عادل،

اوست خدای امين و دادگر،

از گناه مبرا و با انصاف.

5قوم او فاسد شده، باعث ننگ او گشته‌اند،

آنها ديگر فرزندان او نيستند، بلكه قومی هستند كجرو و متمرد.

6ای قوم احمق و نادان!

آيا اينچنين از خدای خود قدردانی می‌كنی؟

آيا او پدر و خالق تو نيست؟

آيا او نبود كه تو را بوجود آورد؟

7روزهای گذشته را به ياد آر،

از پدران خود بپرس تابه تو بگويند،

از ريش‌سفيدان سؤال كن تا به تو جواب دهند.

8خدای متعال، زمين را بين قومها تقسيم كرد

و مرزهای آنها را تعيين نمود،

9ولی قوم اسرائيل را برگزيد تا ملک او باشد.

10او اسرائيل را در بيابان خشک و سوزان يافت،

او را در برگرفت و از او مراقبت كرد،

و مانند مردمک چشم خود از او محافظت نمود،

11درست مانند عقابی كه جوجه‌هايش را به پرواز در می‌آورند،

و بالهای خود را می‌گشايد تا آنها را بگيرد و با خود ببرد.

12او قوم خود را خودش رهبری نمود

و هيچ خدای ديگری با وی نبود.

13خداوند به آنها كوهستانهای حاصلخيز بخشيد

تا از محصول آنها سير شوند.

او به ايشان عسل از ميان صخره،

و روغن از ميان سنگ خارا داد.

14بهترين گاوان و گوسفندان را به آنان بخشيد

تا از آنها شير و كرهٔ فراوان به دست آورند.

قوچها و بزها و بره‌های فربه،

عاليترين گندمها و مرغوبترين شرابها را به آنها عطا فرمود.

15اما بنی‌اسرائيل سير شده، ياغی گشتند،

فربه و تنومند و چاق شده،

خدايی را كه آنها را آفريده بود ترک نمودند،

و «صخرهٔ نجاتِ» خود را به فراموشی سپردند.

16آنها با بت‌پرستی قبيح خود،

خشم و غيرت خداوند را برانگيختند.

17به بتها كه خدا نبودند قربانی تقديم كردند

به خدايان جديدی كه پدرانشان هرگز آنها را نشناخته بودند،

خدايانی كه بنی‌اسرائيل آنها را پرستش نكرده بودند.

18آنها خدايی را كه «صخره» شان بود

و ايشان را بوجود آورده بود،

فراموش كردند.

19وقتی خداوند ديد كه پسران و دخترانش چه می‌كنند،

خشمگين شده از آنان بيزار گشت.

20او فرمود: «آنها را ترک می‌كنم تا هر چه می‌خواهد بر سرشان بيايد،

زيرا آنها قومی ياغی و خيانتكار هستند.

21آنها با پرستش خدايان بيگانه و باطل،

خشم و غيرت مرا برانگيختند،

من نيز با محبت نمودن قومهای بيگانه و باطل

آنها را به خشم و غيرت می‌آورم.

22خشم من افروخته شده، زمين و محصولش را خواهد سوزانيد،

و تا اعماق زمين فرو رفته، بنياد کوهها را به آتش خواهد كشيد.

23«بلايا بر سر ايشان خواهم آورد

و تمام تيرهای خود را به سوی ايشان پرتاب خواهم كرد.

24آنها را با گرسنگی و تب سوزان و مرض كشنده از پای در خواهم آورد.

حيوانات وحشی را به جان آنها خواهم انداخت

و مارهای سمی را خواهم فرستاد تا ايشان را بگزند.

25در بيرون، شمشيرِ دشمنان، كشتار خواهد كرد

و در درون خانه‌ها وحشت حكمفرما خواهد بود.

پسران و دختران، كودكان و پيران، نابود خواهند شد.

26می‌خواستم آنها را به کلی هلاک كنم،

به طوری كه ياد آنها نيز از خاطرها محو گردد،

27ولی فكر كردم كه شايد دشمنان بگويند:

قدرت ما بود كه آنها را نابود كرد نه قدرت خداوند.»

28اسرائيل قومی است نادان و بی‌فهم.

29ای كاش شعور داشت و می‌فهميد كه چرا شكست خورده است.

30چرا هزار نفرشان از يک نفر،

و ده هزار نفرشان از دو نفر شكست خوردند؟

زيرا «صخرهٔ» ايشان، ايشان را ترک كرده بود،

خداوند ايشان را به دست دشمن تسليم نموده بود.

31حتی دشمنانشان نيز می‌دانند كه

«صخره» شان مانند «صخرهٔ» اسرائيل نيست.

32دشمنان اسرائيل مانند مردم سدوم و عموره فاسدند،

مثل درختانی می‌باشند كه انگور تلخ و سمی به بار می‌آورند،

33مانند شرابی هستند كه از زهر مار گرفته شده باشد.

34آنچه دشمنان كرده‌اند از نظر خداوند مخفی نيست،

او به موقع آنها را مجازات خواهد كرد.

35انتقام و جزا از آن خداوند است.

بزودی آنها خواهند افتاد،

زيرا روز هلاكت ايشان نزديک است.

36خداوند به داد قومش خواهد رسيد

و بر بندگانش شفقت خواهد فرمود،

وقتی ببيند كه قوت ايشان از بين رفته

و برای برده و آزاد رمقی نمانده است.

37‏-38خداوند به قومش خواهد گفت:

«كجا هستند خدايان شما،

”صخره‌هايی“ كه به آنها پناه می‌برديد

و پيه قربانیها را به آنان می‌خورانديد

و شراب برای نوشيدن به آنها تقديم می‌كرديد؟

بگذاريد آنها برخيزند و به شما كمک كنند

و برای شما پناهگاه باشند.

39«بدانيد كه تنها من خدا هستم

و خدای ديگری غير از من نيست.

می‌ميرانم و زنده می‌سازم،

مجروح می‌كنم و شفا می‌بخشم،

و كسی نمی‌تواند از دست من برهاند.

40من كه تا ابد زنده هستم،

دست خود را به آسمان برافراشته، اعلام می‌كنم

كه شمشير براق خود را تيز كرده،

بر دشمنانم داوری خواهم نمود.

41از آنها انتقام خواهم گرفت

و كسانی را كه از من نفرت دارند مجازات خواهم كرد.

42تيرهايم غرق خون دشمنان خواهند شد،

شمشيرم گوشت كشته‌شدگان و اسيران را خواهد دريد

و به خون آنها آغشته خواهد گشت،

سرهای رهبران آنها پوشيده از خون خواهند شد.»

43ای قومها با قوم خداوند شادی كنيد،

زيرا او انتقام خون بندگانش را خواهد گرفت.

او از دشمنان خود انتقام خواهد گرفت

و قوم و سرزمين خود را از گناه پاک خواهد ساخت.

آخرين دستورات موسی

44‏-45وقتی كه موسی و يوشع كلمات اين سرود را برای قوم اسرائيل خواندند، 46موسی به قوم گفت: «به سخنانی كه امروز به شما گفتم توجه كنيد و به فرزندان خود دستور دهيد تا به دقت از تمام قوانين خدا اطاعت كنند؛ 47زيرا اين قوانين كلماتی بی‌ارزش نيستند، بلكه حيات شما هستند. از آنها اطاعت كنيد تا در سرزمينی كه در آن طرف رود اردن تصرف خواهيد كرد عمر طولانی داشته باشيد.»

48همان روز خداوند به موسی گفت: 49«به كوهستان عباريم واقع در سرزمين موآب مقابل اريحا برو. در آنجا بر كوه نبو برآی و تمام سرزمين كنعان را كه به قوم اسرائيل می‌دهم، ببين. 50سپس تو در آن كوه خواهی مرد و به اجداد خود خواهی پيوست همانطور كه برادرت هارون نيز در كوه هور درگذشت و به اجداد خود پيوست، 51زيرا هر دو شما در برابر قوم اسرائيل، كنار چشمهٔ مريبهٔ قادش واقع در بيابان صين، حرمت قدوسيت مرا نگه نداشتيد. 52سرزمينی را كه به قوم اسرائيل می‌دهم، در برابر خود، خواهی ديد ولی هرگز وارد آن نخواهی شد.»