Ang Pulong Sa Dios

Deuteronomio 32:1-52

1O langit, pamati kay mosulti ako!

O yuta, pamatia ang akong mga pulong.

2Ang akong mga pagtulon-an sama sa ulan o tun-og nga nagatulo.

Ang akong mga pulong sama sa yamog diha sa mga sagbot o sama sa talithi diha sa mga tanom.

3Imantala ko ang ngalan sa Ginoo.

Dayegon ko ang pagkagamhanan sa atong Dios!

4Siya ang bato nga salipdanan ko.

Hingpit ang iyang mga buhat,

ug matarong ang tanan niyang mga pamaagi.

Matinumanon siya nga Dios ug dili masayop;

matarong siya ug makiangayon.

5Apan kamo nagpakasala kaniya ug wala na niya kamo ilha nga iyang mga anak, tungod sa inyong kadaotan.

Mga masinupakon ug limbongan nga henerasyon!

6Mao ba kini ang inyong ibalos sa Ginoo?

Mga buang-buang gayod kamo ug kulang sa panabot.

Dili ba siya ang inyong Amahan nga nagbuhat kaninyo?

7Hinumdomi ninyo ang nanglabay nga mga katuigan;

hunahunaa ninyo ang nangagi nga mga henerasyon.

Pangutan-a ninyo ang inyong mga katigulangan kay suginlan nila kamo.

Pangutan-a ninyo ang inyong mga tigdumala kay isaysay nila kini kaninyo.

8Sa dihang gihatagan sa Labing Halangdong Dios ang mga nasod sa ilang yuta ug sa dihang gibahin-bahin niya ang katawhan,

gibutangan niya kini ug mga utlanan basi sa gidaghanon sa mga anghel sa Dios.32:8 mga anghel sa Dios: Mao kini sa Septuagint. Sa Dead Sea Scrolls, mga anak sa Dios. Sa Masoretic Text, mga kaliwat ni Israel.

9Karon gipili sa Ginoo ang mga kaliwat ni Jacob ingon nga iyang katawhan.

10Nakita niya sila sa disyerto, sa dapit nga awaaw.

Giatiman niya sila ug giampingan, nga daw nagaamping sa iyang kaugalingong mata.

11Gibantayan niya sila, sama sa agila nga nagabantay sa iyang mga piso samtang iya kining ginatudloan sa paglupad.

Ginabukhad niya ang iyang mga pako sa pagsalo ug pagsapnay kanila.

12Ang Ginoo lang gayod ang migiya sa iyang katawhan,

ug walay mitabang nga laing dios.

13Gipagahom niya sila sa mga bukid,

ug gipakaon sa mga abot sa yuta.

Gibuhi niya sila sa dugos gikan sa bato

ug sa lana gikan sa olibo sa batoon nga dapit.

14Gihatagan niya sila ug mga keso ug gatas gikan sa mga baka ug karnero,

ug gihatagan ug tambok nga mga karnero, mga baka, ug mga kanding gikan sa Basan.

Gihatagan usab niya sila sa labing maayong mga trigo

ug gipainom sa labing maayong bino gikan sa ubas.

15Nagmauswagon ang mga Israelinhon32:15 mga Israelinhon: sa Hebreo, Jeshurun, nga ang buot ipasabot, mga matarong. apan nagrebelde sila.

Nanambok sila ug milig-on, apan gitalikdan nila ang Dios nga nagbuhat kanila,

ug gisalikway nila ang ilang bato nga salipdanan nga mao ang ilang Manluluwas.

16Gipapangabugho nila ug gipasuko ang Ginoo sa ilang mangil-ad nga mga dios.

17Naghalad sila ngadto sa mga demonyo nga dili tinuod nga dios—mga dios nga wala nila mailhi ug bag-o lang, nga wala tahora sa ilang mga katigulangan.

18Gikalimtan nila ang Dios nga ilang bato nga salipdanan nga nagbuhat kanila.

19Nakita kini sa Ginoo, ug tungod sa iyang kasuko gisalikway niya sila nga iyang mga anak.

20Miingon siya, “Talikdan ko sila,

ug tan-awon ko kon unsa ang ilang dangatan,

kay mga daotan sila nga henerasyon, mga anak nga dili matinumanon.

21Gipapangabugho nila ako sa dili tinuod nga dios,

ug gipasuko nila ako sa ilang mga walay pulos nga mga dios-dios.

Busa papangabughoon ko usab sila pinaagi sa pagpanalangin sa ubang mga nasod.

Pasuk-on ko sila pinaagi sa pagpanalangin sa buang-buang nga mga nasod.

22Kay ang akong kasuko nagdilaab nga morag kalayo.

Mosunog kini sa yuta ug sa tanang anaa niini,

apil sa kinahiladman sa yuta,32:22 kinahiladman sa yuta: o, dapit sa mga patay. ug sa pundasyon sa mga bukid.”

23“Padad-an ko sila ug mga kalamidad,

ug ig-on ko sila sa akong mga pana.

24Pagutman ko sila;

mangamatay sila sa kagutom ug sa sakit.

Padad-an ko sila sa mabangis nga mga mananap sa paghasol kanila,

ug mga lala nga bitin sa pagpaak kanila.

25Sa gawas sa ilang balay daghan ang mangamatay sa gira, ug sa sulod magahari ang kahadlok.

Mangamatay ang mga tigulang, mga batan-on, ug mga kabataan.

26Nagaingon ako nga katagon ko sila hangtod nga dili na sila mahinumdoman sa kalibotan.

27Apan dili ko tugotan nga magpasigarbo ang ilang mga kaaway ug moingon,

‘Napildi nato sila. Dili ang Ginoo ang naghimo niini.’ ”

28Ang Israel usa ka nasod nga walay kaalam ug panabot.

29Kon maalamon lang sila, masabtan unta nila ang ilang dangatan.

30Unsaon gud paggukod sa usa ka tawo sa 1,000?

Unsaon gud pag-abog sa duha ka tawo sa 10,000?

Gawas lang kon gitugyan sila sa Ginoo nga ilang bato nga salipdanan.

31Kay ang salipdanan nga bato sa atong mga kaaway dili sama sa atong salipdanan nga bato, ug bisan sila nakahibalo niini.

32Ang atong mga kaaway, nga pareho kadaotan sa mga lumulupyo sa Sodoma ug Gomora, sama sa bunga sa ubas nga pait ug makahilo,

33ug ang ilang bino makamatay sama sa lala sa bitin.

34Nakahibalo ang Ginoo sa ilang kadaotan,

gipugngan lang una niya kini ug nagahulat sa husto nga panahon sa pagsilot kanila.

35Manimalos ang Ginoo ug magasilot kanila,

kay moabot ang panahon nga madakin-as gayod sila.

Hapit na moabot ang ilang kalaglagan.

36Hukman sa Ginoo ang iyang katawhan;

kaloy-an niya sila nga iyang mga alagad kon makita niya nga wala na silay kusog ug diotay na lang ang nabilin kanila, ulipon man o dili ulipon.

37Unya mangutana ang Ginoo sa iyang katawhan,

“Asa na ang ilang mga dios, ang bato nga ilang salipdanan?

38Asa na ang ilang mga dios nga mikaon sa tambok ug miinom sa bino sa ilang mga halad?

Patabanga sila kaninyo, ug himoa ninyo silang inyong panalipod!

39Tan-awa ninyo karon; ako mao lang gayod ang Dios!

Wala nay lain nga dios gawas kanako.

Ako ang nagahatag ug nagakuha ug kinabuhi; ako ang nagasamad ug nagaayo,

ug walay makalingkawas sa akong mga kamot.

40Karon, ibayaw ko ang akong mga kamot ug manumpa,

‘Maingon nga buhi ako sa walay kataposan,

41bairon ko ang nagasidlak kong espada ug gamiton ko kini sa pagsilot.

Panimaslan ko ang akong mga kaaway ug pabayron ang mga nagadumot kanako.

42Ang akong pana mabulit sa ilang mga dugo,

ug ang akong espada motadtad sa ilang mga lawas.

Mangamatay apil ang mga dinakpan ug apil usab ang ilang mga pangulo.’ ”

43Dayega ninyo ang katawhan sa Ginoo, O mga nasod,32:43 Dayega… nasod: o, Magkalipay kamong mga nasod uban sa katawhan sa Ginoo. kay panimaslan sa Ginoo ang nagpatay niining iyang mga alagad.

Panimaslan niya ang iyang mga kaaway,

ug hinloan niya ang iyang yuta ug ang iyang katawhan.

44Gisulti ni Moises uban ni Josue32:44 Josue: sa Hebreo, Hosea. nga anak ni Nun ang mensahe niini nga awit ngadto sa mga tawo. 45Pagkahuman ug sulti ni Moises niini, 46miingon siya sa mga tawo, “Itanom gayod ninyo sa inyong mga kasingkasing ang tanan nakong gisulti kaninyo karong adlawa. Itudlo usab ninyo kini sa inyong mga anak aron matuman nila pag-ayo ang tanang gisulti niini nga mga sugo. 47Kini nga mga sugo dili ordinaryo lang nga mga pulong; kini maghatag kaninyo ug kinabuhi. Kon tumanon ninyo kini magkinabuhi kamo ug dugay sa yuta nga inyong panag-iyahan sa tabok sa Suba sa Jordan.”

Ang Kamatayon ni Moises

48Niana mismong adlawa miingon ang Ginoo kang Moises, 49“Lakaw sa Moab, sa kabukiran sa Abarim ug tungas sa Bukid sa Nebo nga nagaatubang sa Jerico. Lantawa didto ang Canaan, ang yuta nga ihatag ko sa mga Israelinhon nga ilang panag-iyahan. 50Ug nianang bukira mamatay ka ug makig-uban sa imong mga katigulangan, maingon nga si Aaron nga imong igsoon namatay sa Bukid sa Hor ug giuban usab sa iyang katigulangan. 51Kay duha kamong nawad-an ug pagsalig kanako atubangan sa mga Israelinhon sa dihang didto pa kamo sa tubig sa Meriba Kadesh,32:51 Meriba Kadesh: o, Meriba sa Kadesh. sa kamingawan sa Zin. Wala ninyo pasidunggi ang akong pagkabalaan sa ilang atubangan. 52Busa makita mo lang sa halayo ang yuta nga ihatag ko sa mga Israelinhon, apan dili ka makasulod didto.”

New International Version – UK

Deuteronomy 32:1-52

1Listen, you heavens, and I will speak;

hear, you earth, the words of my mouth.

2Let my teaching fall like rain

and my words descend like dew,

like showers on new grass,

like abundant rain on tender plants.

3I will proclaim the name of the Lord.

Oh, praise the greatness of our God!

4He is the Rock, his works are perfect,

and all his ways are just.

A faithful God who does no wrong,

upright and just is he.

5They are corrupt and not his children;

to their shame they are a warped and crooked generation.

6Is this the way you repay the Lord,

you foolish and unwise people?

Is he not your Father, your Creator,32:6 Or Father, who bought you

who made you and formed you?

7Remember the days of old;

consider the generations long past.

Ask your father and he will tell you,

your elders, and they will explain to you.

8When the Most High gave the nations their inheritance,

when he divided all mankind,

he set up boundaries for the peoples

according to the number of the sons of Israel.32:8 Masoretic Text; Dead Sea Scrolls (see also Septuagint) sons of God

9For the Lord’s portion is his people,

Jacob his allotted inheritance.

10In a desert land he found him,

in a barren and howling waste.

He shielded him and cared for him;

he guarded him as the apple of his eye,

11like an eagle that stirs up its nest

and hovers over its young,

that spreads its wings to catch them

and carries them on its pinions.

12The Lord alone led him;

no foreign god was with him.

13He made him ride on the heights of the land

and fed him with the fruit of the fields.

He nourished him with honey from the rock,

and with oil from the flinty crag,

14with curds and milk from herd and flock

and with fattened lambs and goats,

with choice rams of Bashan

and the finest grains of wheat.

You drank the foaming blood of the grape.

15Jeshurun32:15 Jeshurun means the upright one, that is, Israel. grew fat and kicked;

filled with food, they became heavy and sleek.

They abandoned the God who made them

and rejected the Rock their Saviour.

16They made him jealous with their foreign gods

and angered him with their detestable idols.

17They sacrificed to false gods, which are not God –

gods they had not known,

gods that recently appeared,

gods your ancestors did not fear.

18You deserted the Rock, who fathered you;

you forgot the God who gave you birth.

19The Lord saw this and rejected them

because he was angered by his sons and daughters.

20‘I will hide my face from them,’ he said,

‘and see what their end will be;

for they are a perverse generation,

children who are unfaithful.

21They made me jealous by what is no god

and angered me with their worthless idols.

I will make them envious by those who are not a people;

I will make them angry by a nation that has no understanding.

22For a fire will be kindled by my wrath,

one that burns down to the realm of the dead below.

It will devour the earth and its harvests

and set on fire the foundations of the mountains.

23‘I will heap calamities on them

and expend my arrows against them.

24I will send wasting famine against them,

consuming pestilence and deadly plague;

I will send against them the fangs of wild beasts,

the venom of vipers that glide in the dust.

25In the street the sword will make them childless;

in their homes terror will reign.

The young men and young women will perish,

the infants and those with grey hair.

26I said I would scatter them

and erase their name from human memory,

27but I dreaded the taunt of the enemy,

lest the adversary misunderstand

and say, “Our hand has triumphed;

the Lord has not done all this.” ’

28They are a nation without sense,

there is no discernment in them.

29If only they were wise and would understand this

and discern what their end will be!

30How could one man chase a thousand,

or two put ten thousand to flight,

unless their Rock had sold them,

unless the Lord had given them up?

31For their rock is not like our Rock,

as even our enemies concede.

32Their vine comes from the vine of Sodom

and from the fields of Gomorrah.

Their grapes are filled with poison,

and their clusters with bitterness.

33Their wine is the venom of serpents,

the deadly poison of cobras.

34‘Have I not kept this in reserve

and sealed it in my vaults?

35It is mine to avenge; I will repay.

In due time their foot will slip;

their day of disaster is near

and their doom rushes upon them.’

36The Lord will vindicate his people

and relent concerning his servants

when he sees their strength is gone

and no-one is left, slave or free.32:36 Or and they are without a ruler or leader

37He will say: ‘Now where are their gods,

the rock they took refuge in,

38the gods who ate the fat of their sacrifices

and drank the wine of their drink offerings?

Let them rise up to help you!

Let them give you shelter!

39‘See now that I myself am he!

There is no god besides me.

I put to death and I bring to life,

I have wounded and I will heal,

and no-one can deliver out of my hand.

40I lift my hand to heaven and solemnly swear:

as surely as I live for ever,

41when I sharpen my flashing sword

and my hand grasps it in judgment,

I will take vengeance on my adversaries

and repay those who hate me.

42I will make my arrows drunk with blood,

while my sword devours flesh:

the blood of the slain and the captives,

the heads of the enemy leaders.’

43Rejoice, you nations, with his people,32:43 Or Make his people rejoice, you nations32:43 Masoretic Text; Dead Sea Scrolls (see also Septuagint) people, / and let all the angels worship him, /

for he will avenge the blood of his servants;

he will take vengeance on his enemies

and make atonement for his land and people.

44Moses came with Joshua32:44 Hebrew Hoshea, a variant of Joshua son of Nun and spoke all the words of this song in the hearing of the people. 45When Moses had finished reciting all these words to all Israel, 46he said to them, ‘Take to heart all the words I have solemnly declared to you this day, so that you may command your children to obey carefully all the words of this law. 47They are not just idle words for you – they are your life. By them you will live long in the land you are crossing the Jordan to possess.’

Moses to die on Mount Nebo

48On that same day the Lord told Moses, 49‘Go up into the Abarim Range to Mount Nebo in Moab, opposite Jericho, and view Canaan, the land I am giving the Israelites as their own possession. 50There on the mountain that you have climbed you will die and be gathered to your people, just as your brother Aaron died on Mount Hor and was gathered to his people. 51This is because both of you broke faith with me in the presence of the Israelites at the waters of Meribah Kadesh in the Desert of Zin and because you did not uphold my holiness among the Israelites. 52Therefore, you will see the land only from a distance; you will not enter the land I am giving to the people of Israel.’