Mushuj Testamento Diospaj Shimi

Lucas 23:1-56

Jesustaca Pilatopaj maquipimi churashcacuna

(Mat 27:1-2, 11-26; Mar 15:1-15; Juan 18:28-39; 19:16)

1Chai qʼuipa tucuicuna cutin huaicashpa jatarishpami, Jesustaca Pilatopajman pushashpa rircacuna. 2Paipaj ñaupajpimi Jesustaca, cashna juchachircacuna:

—Cai runaca, ñucanchij llajta runacunata crichishpa, mana allita rurachishpami purin. Paica: ‘Cristo tucushpa, Jatun Mandajmi cani’ nishpami, Cesarman cuna cashca impuestotapish ama cuchun mandan— nircacunami.

3Chashna nijpimi Pilatoca, Jesustaca:

—¿Canca judiocunata Jatun Mandajchu cangui?— nijpi, Jesusca:

—Ari, can nishcallatajmi cani— nircami.

4Shina nijpi Pilatoca pushaj curacunatapish, chaipi tucui cajcunatapish:

—Cai runapica, ima mana allita rurashcata mana japinichu— nircami.

5Chashna nijpipish, tucui chaipi cajcunami caparishpa:

—Galileamanta callarishpa caicamamari, tucui Judea llajtapi causajcunata crichishpa, mana allita rurachishpa purin— nircacuna.

6‘Galilea’ nijta Pilato uyashpaca:

—Shinashpaca, ¿cai runaca Galileamantachu?— nishpami tapurca.

7Chashna tapujpica:

—Ari, Galileamantami— nijpi, Galileata mandaj Herodespajmanmi cacharca.

Chai punllacunapica, Herodespish Jerusalenllapitajmi carca. 8Herodesca, paipajman pushajpi Jesusta ricushpaca, achcatami cushicurca. Herodesca, ñaupamanmi Jesús achca milagrocunata ruraj cashcata uyarca. Chaimantami, Pai ima señalta rurajta ricusha nicurca. 9Herodesca Jesustaca, achcatami caita chaita tapurca. Chashna tapujpipish, Jesusca imata mana nircachu. 10Pushaj curacunapish, Mandashcata yachachijcunapish chaillapitajmi carca. Paicunaca, Jesustaca caita chaita nishpa, achcatami juchachircacuna. 11Chai qʼuipami Herodespish, paipaj soldadocunapish Jesustaca pʼiñashpa pugllarcacuna. Churanatapish, jatun mandajman shinami alli, sumaj churanata churachij tucurcacuna. Chashna rurashpaca, cutinllatajmi Pilatopajman tigrachishpa cacharca. 12Chai punllami Pilatoca, Herodes-huan alli tucunacurca. Ñaupamanca pʼiñanacushcami carca.

13Paipajman cachajpimi, Pilatoca pushaj curacunatapish, llajtata mandajcunatapish, tucui chaipi cajcunatapish tandachirca. 14Paicuna tandanacujpimi, Pilatoca cashna nirca:

—Cancunami cai runataca ‘Shujtajcunata crichishpa, mana allita rurachicun’ nishpa pushamushcanguichij. Cai runataca, cancunapaj ñaupajpimi ña tapurcani. Cancuna juchachicushca shina, ima mana allitaca mana japinichu. 15Cancuna nijpi Herodespajman cachajpi, paipish ima mana allita mana japishcachu. Chaica riquichij, cai runaca huañuchishca canapaj shina ima mana allitaca mana rurashcachu. 16Paitaca macachishpa cacharishalla— nircami.

17Pilatoca Pascua punllapica, preźucunamanta shujta cacharij cashcamantami, maijantapish cacharina carca. 18Ashtahuanpish chai tandanacushca gentecunaca:

—¡Paitaca huañuchilla! ¡Barrabastami cacharichun ninchij!— nishpami caparircacuna.

19Barrabastaca, chai pueblopi macanacungapaj jatarichishcamantapish, huañuchij cashcamantapishmi carcelpi tiyacurca. 20Pilatoca, Jesusta cacharisha nishpami cutin tapurca. 21Cutin tapujpipish, tucuicunami:

—¡Chacatailla, chacatailla!— nishpa, ashtahuan caparircacuna.

22Chashna caparicujpipish Pilatoca, caihuanca quimsa cutinmi cashna nirca:

—Paita huañuchingapajca, ¿ima mana allitataj rurashcari? Ima mana allita mana japinica. Paitaca, macachishpa cacharishalla— nircami.

23Chashna nijpipish:

—¡Chacatashpa huañuchilla!— nishpami, ashtahuan caparircacuna.

Pushaj curacunaca, chashna achcata caparishpami, paicuna nishcata rurachircacuna. 24Pilatoca, paicuna nishcata caźushpami, Jesustaca ‘Huañunami cangui’ nishpa mana cacharirca. 25Chai pueblopi macanacungapaj jatarichishcamantapish, huañuchishcamantapish preźu tiyacuj runata cacharichun paicuna mañashcatami cacharirca. Ashtahuanpish Jesustaca, paicuna munashcata rurashpami, paicunapaj maquipi churarca.

Jesustaca Golgotapimi chacatashcacuna

(Mat 27:32-44; Mar 15:21-32; Juan 19:17-27)

26Jesusta ña chacatanaman pushacushpaca, Cirene pueblomanta Simón shuti shuj runatami chagramanta shamucujta japircacuna. Paimanmi, Jesusta chacatana cruzta apachishpa, Jesuspaj cati pushashpa rircacuna.

27Achca gentecunapishmi caticurca. Achca huarmicunapish Jesusta llaquishpa, caparirishpa huacashpami caticurcacuna. 28Jesusca, chai huacacuj huarmicunata tigralla ricushpami cashna nirca:

—Jerusalén huarmicunalla, ama Ñucamanta huacaichijchu; cancuna quiquinmanta, cancunapaj huahuacunamanta huacaichij. 29‘Mana huachaj, mana chichuj, mana chuchuchij huarmicunaca cushicuichij’ nina punllacuna chayamungamari. 30Chai punllacunapica, huañusha nishpa:

“Urcucuna llapihuaiari, lomacuna pacahuaiari” ningacunami. 31Verde yurata cashna rurashpaca, chaquishca yuratacarin, ¿imatapishchari rurangacuna?— nircami.

32Jesusdij chacatashpa huañuchingapajca, huañuchij ishqui runacunatapishmi pushashpa rircacuna. 33Uma Tullu sirina shuti urcuman ña chayashpami, Jesustaca chaipi chacatarcacuna. Shinallataj huañuchij runacunatami, shujtaca Paipaj alli ladoman, caishujtaca lluqui ladoman chacatarcacuna. 34Cruzpimi Jesusca:

—Ñuca Yayalla, Ñucata pʼiñajcunataca perdonailla. Paicunaca, imata ruracushcata mana yachancunachu— nirca.

Cutin soldadocunaca, Jesuspaj churanataca, suerteta rurashpami chaupinacurcacuna. 35Tucui chaipi cajcunami, Jesustaca chaparacurcacuna. Mandajcunapish asishpami, cashna nircacuna:

—Paica, shujtajcunataca quishpichijmari carca. Taita Dios cachashca Cristotaj cashpaca, cunan paillataj quishpirichunri— nircacunami.

36Soldadocunapish Jesustaca pugllashpami, vinagreta ubyachishun nishpa asircacuna. 37Chashna rurashpaca:

—Judiocunata Jatun Mandaj cashpaca, Canllataj quishpiriari— nircacunami.

38Jesusta chacatashca uma jahuanijpica griego, latín, hebreo rimaicunapimi: «caica judiocunapaj jatun mandajmi» nishpa quillcashcata churarcacuna.

39Chacatashca shuj huañuchij runapish, Jesustaca:

—Can Cristo cashpaca, Canllatajpish quishpiri, ñucanchijtapish quishpichiari— nishpami cʼami callarirca.

40Chashna rimacujpimi, caishuj huañuchij runaca cashna nirca:

—Canpish chacatashcallataj huañucushpapish, ¿manachu Diostaca manchangui, imatagari? 41Ñucanchijca millaita rurashcamantami, cai llaquitaca apacunchij. Ashtahuanpish cai runaca, ima mana allita mana rurashcachu— nircami.

42Shina nishpa chai runaca, Jesustaca:

—Can mandaj shamushpaca, ñucata yuyaripangui— nircami.

43Chashna nijpi Jesusca:

—Cunanllatajmi Ñucahuan Paraisopi cangui, chashnatajmi canga— nircami.

Jesusca chaupi chishitami huañushca

(Mat 27:45-56; Mar 15:33-41; Juan 19:28-30)

44Ña chaupi punlla shinamantami, chaupi chishicama tucui cai pacha tutayarca. 45Intipish mana achijyachircachu. Diospaj huasi ucupi jarcachishca jatun linsopish, chaupitami chaquiyajta uriman lliquirirca. 46Chashna tucushca qʼuipami, Jesusca:

—Yayito, Quiquinpaj maquipimi Ñuca espiritutaca mingani— nishpa, sinchita caparirca.

Chashna nishpaca, huañurcallami.

47Patsaj soldadocunata mandaj chaita ricushpaca, Taita Diosta sumajyachishpa:

—Cai runaca, cashcata ruraj runatajmari cashca— nircami.

48Tucui chaipi cajcunapish, chai tucuita ricushpaca, mancharishpa, shungupi huajtarishpami tigramurcacuna. 49Ashtahuanpish Jesuspaj tucui rijsishcacunahuan, Galilea llajtamanta Jesusta catishpa shamuj huarmicunaca, carullamantami chai tucuita ricushpa shayacurcacuna.

Arimatea pueblomanta Josemi Jesusta pambashca

(Mat 27:57-61; Mar 15:42-47; Juan 19:38-42)

50Cashcata ruraj, José shuti shuj runami tiyarca. Paica, tandanacushca mandajcunapurami carca. 51Paipish, Taita Dios mandachun shuyacushcamantami, caishuj mandajcuna ima shinalla yuyarinacushpa, Jesusta chashna rurashcahuanpish mana shujlla yuyai carca. 52Chaimantami Pilatopajman rishpa, Jesuspaj aichata pambangapaj mañarca. 53Chacatashcamanta uricuchishpaca linsohuan pillushpami, rumi quinripi jutcuchishca ucupi churarca. Chai jutcuca, pita manaraj churashcami carca. 54Sábado punlla ña callarigrijpimi, Pascuapaj allichina carca.

55Galilea llajtamanta Jesusta catishpa shamuj huarmicunapish Joseta catishpa rishpami, jutcupi Jesusta ima shina churajtaca ricurcacuna. 56Chai huarmicunaca ña huasiman tigramushpaca, sumaj mishquiman ashnacujcunatapish, llihuina jambicunatapishmi Jesuspaj cuerpopi churangapaj allichircacuna. Chai qʼuipaca, ña sábado punlla callarijpimi, mandashcapi nishca shina samarircacuna.

Bíbélì Mímọ́ Yorùbá Òde Òn

Luku 23:1-56

123.1: Mt 27.1-2; Mk 15.1; Jh 18.28.Gbogbo ìjọ ènìyàn sì dìde, wọ́n sì fà á lọ sí ọ̀dọ̀ Pilatu. 223.2: Lk 20.25.Wọ́n sì bẹ̀rẹ̀ sí fi ẹ̀sùn kàn án, wí pé, “Àwa rí ọkùnrin yìí ó ń yí orílẹ̀-èdè wa lọ́kàn padà, ó sì ń dá wọn lẹ́kun láti san owó òde fún Kesari, ó ń wí pé, òun tìkára òun ni Kristi ọba.”

323.3: Mt 27.11-12; Mk 15.2-3; Jh 18.29-38; Lk 22.70.Pilatu sì bi í léèrè, wí pé, “Ìwọ ha ni ọba àwọn Júù?”

Ó sì dá a lóhùn wí pé, “Ìwọ wí i.”

423.4: Lk 23.14,22,41; Mt 27.24; Jh 19.4,6; Ap 13.28.Pilatu sì wí fún àwọn olórí àlùfáà àti fún ìjọ ènìyàn pé, “Èmi kò rí ẹ̀ṣẹ̀ lọ́wọ́ Ọkùnrin yìí.”

5Wọ́n sì túbọ̀ tẹnumọ́ ọn pé, “Ó ń ru ènìyàn sókè, ó ń kọ́ni káàkiri gbogbo Judea, ó bẹ̀rẹ̀ láti Galili títí ó fi dé ìhín yìí!”

6Nígbà tí Pilatu gbọ́ orúkọ Galili, ó béèrè bí ọkùnrin náà bá jẹ́ ará Galili. 7Nígbà tí ó sì mọ̀ pé ará ilẹ̀ abẹ́ àṣẹ Herodu ni, ó rán an sí Herodu, ẹni tí òun tìkára rẹ̀ wà ní Jerusalẹmu ní àkókò náà.

823.8: Lk 9.9; Ap 4.27-28.Nígbà tí Herodu, sì rí Jesu, ó yọ̀ gidigidi; nítorí tí ó ti ń fẹ́ rí i pẹ́ ó sá à ti ń gbọ́ ìròyìn púpọ̀ nítorí rẹ̀; ó sì ń retí láti rí i kí iṣẹ́ ààmì díẹ̀ ti ọwọ́ rẹ̀ ṣe. 923.9: Mk 15.5.Ó sì béèrè ọ̀rọ̀ púpọ̀ lọ́wọ́ rẹ̀; ṣùgbọ́n kò da a lóhùn rárá. 10Àti àwọn olórí àlùfáà àti àwọn akọ̀wé dúró, wọ́n sì ń fi ẹ̀sùn kàn án gidigidi. 1123.11: Mk 15.17-19; Jh 19.2-3.Àti Herodu pẹ̀lú àwọn ọmọ-ogun rẹ̀, wọ́n kẹ́gàn rẹ̀, wọ́n sì ń fi í ṣẹ̀sín, wọ́n wọ̀ ọ́ ní aṣọ dáradára, ó sì rán an padà tọ Pilatu lọ. 12Pilatu àti Herodu di ọ̀rẹ́ ara wọn ní ọjọ́ náà: nítorí látijọ́ ọ̀tá ara wọn ni wọ́n ti jẹ́ rí.

13Pilatu sì pe àwọn olórí àlùfáà àti àwọn olórí àti àwọn ènìyàn jọ. 1423.14: Lk 23.4,22,41.Ó sọ fún wọn pé, “Ẹyin mú ọkùnrin yìí tọ̀ mí wá, bí ẹni tí ó ń yí àwọn ènìyàn ní ọkàn padà: sì kíyèsi i, èmí wádìí ẹjọ́ rẹ̀ níwájú yín èmi kò sì rí ẹ̀bi ẹ̀ṣẹ̀ kan lọ́wọ́ ọkùnrin yìí, ní gbogbo nǹkan wọ̀nyí tí ẹ̀yin fi ẹ̀sùn rẹ̀ sùn. 15Àti Herodu pẹ̀lú; ó sá rán an padà tọ̀ wá wá; sì kíyèsi i, ohun kan tí ó yẹ sí ikú ni a kò ṣe láti ọwọ́ rẹ̀. 1623.16: Lk 23.22; Jh 19.12-14.Ǹjẹ́ èmi ó nà án, èmi ó sì fi í sílẹ̀ lọ.” 17(Ṣùgbọ́n kò lè ṣe àìdá ọ̀kan sílẹ̀ fún wọn nígba àjọ ìrékọjá.)

1823.18-23: Mt 27.20-23; Mk 15.11-14; Ap 3.13-14; Jh 18.38-40; 19.14-15.Wọ́n sì kígbe sókè nígbà kan náà, pé, “Mú ọkùnrin yìí kúrò, kí o sì dá Baraba sílẹ̀ fún wa!” 19Ẹni tí a sọ sínú túbú nítorí ọ̀tẹ̀ kan tí a ṣe ní ìlú, àti nítorí ìpànìyàn.

20Pilatu sì tún bá wọn sọ̀rọ̀, nítorí ó fẹ́ dá Jesu sílẹ̀. 21Ṣùgbọ́n wọ́n kígbe, wí pé, “Kàn án mọ́ àgbélébùú, kàn án mọ àgbélébùú!”

22Ó sì wí fún wọn lẹ́ẹ̀mẹ́ta pé, “Èéṣe, búburú kín ni ọkùnrin yìí ṣe? Èmi kò rí ọ̀ràn ikú lára rẹ̀: nítorí náà èmi ó nà án, èmi ó sì fi í sílẹ̀.”

2323.23-25: Mt 27.26; Mk 15.15.Wọ́n túbọ̀ tẹramọ́ igbe ńlá, wọ́n ń fẹ́ kí a kàn án mọ́ àgbélébùú, ohùn tiwọn àti ti àwọn olórí àlùfáà borí tirẹ̀. 24Pilatu sí fi àṣẹ sí i pé, kí ó rí bí wọ́n ti ń fẹ́. 25Ó sì dá ẹni tí wọ́n fẹ́ sílẹ̀ fún wọn, ẹni tí a tìtorí ọ̀tẹ̀ àti ìpànìyàn sọ sínú túbú; ṣùgbọ́n ó fi Jesu lé wọn lọ́wọ́.

Wọ́n kan Jesu mọ́ àgbélébùú

2623.26: Mt 27.32; Mk 15.21; Jh 19.17.Bí wọ́n sì ti ń fà á lọ, wọ́n mú ọkùnrin kan, Simoni ara Kirene, tí ó ń ti ìgbèríko bọ̀, òun ni wọ́n sì gbé àgbélébùú náà lé, kí ó máa rù ú lọ tẹ̀lé Jesu. 27Ìjọ ènìyàn púpọ̀ ni ó ń tọ̀ ọ́ lẹ́yìn, àti àwọn obìnrin, tí ń pohùnréré ẹkún 2823.28-31: Lk 21.23-24; 19.41-44.Ṣùgbọ́n Jesu yíjú padà sí wọn, ó sì wí pé, “Ẹ̀yin ọmọbìnrin Jerusalẹmu, ẹ má sọkún fún mi, ṣùgbọ́n ẹ sọkún fún ara yín, àti fún àwọn ọmọ yín. 29Nítorí kíyèsi i, ọjọ́ ń bọ̀ ní èyí tí ẹ̀yin ó wí pé, ‘Ìbùkún ni fún àgàn, àti fún inú tí kò bímọ rí, àti fún ọmú tí kò fún ni mu rí!’ 30Nígbà náà ni

“ ‘wọn ó bẹ̀rẹ̀ sí wí fún àwọn òkè kéékèèkéé pé, “Yí lù wá!”

Sí àwọn òkè ńlá, “Bò wá mọ́lẹ̀!” ’

31Nítorí bí wọn bá ń ṣe nǹkan wọ̀nyí sára igi tútù, kín ni a ó ṣe sára igi gbígbẹ?”

32Àwọn méjì mìíràn bákan náà, àwọn arúfin, ni wọ́n sì fà lọ pẹ̀lú rẹ̀ láti pa. 3323.33-39: Mt 27.33-44; Mk 15.22-32; Jh 19.17-24.Nígbà tí wọ́n sì dé ibi tí a ń pè ní Agbárí, níbẹ̀ ni wọ́n gbé kàn án mọ́ àgbélébùú, àti àwọn arúfin náà, ọ̀kan ní ọwọ́ ọ̀tún, àti ọ̀kan ní ọwọ́ òsì. 3423.34: Ap 7.60; Sm 22.18.Jesu sì wí pé, “Baba, dáríjì wọ́n; nítorí tí wọn kò mọ ohun tí wọ́n ń ṣe.” Wọ́n di ìbò láti pín aṣọ rẹ̀ láàrín ara wọn.

3523.35: Lk 4.23.Àwọn ènìyàn sì dúró láti wòran. Àti àwọn ìjòyè pẹ̀lú wọn, wọ́n ń yọ ṣùtì sí i, wí pé, “Ó gba àwọn ẹlòmíràn là; kí ó gbara rẹ̀ là, bí ó bá ṣe Kristi, àyànfẹ́ Ọlọ́run.”

3623.36: Mk 15.23; Sm 69.21.Àti àwọn ọmọ-ogun pẹ̀lú ń fi í ṣe ẹlẹ́yà, wọ́n tọ̀ ọ́ wá, wọ́n ń fi ọtí kíkan fún un. 37Wọ́n sì ń wí pé, “Bí ìwọ bá ṣe ọba àwọn Júù, gba ara rẹ là.”

38Wọ́n sì kọ̀wé àkọlé sí ìgbèrí rẹ̀ ní èdè Giriki, àti ti Latin, àti tí Heberu pe:

èyí ni ọba àwọn júù.

39Àti ọ̀kan nínú àwọn arúfin tí a gbé kọ́ ń fi ṣe ẹlẹ́yà wí pé, “Bí ìwọ bá ṣe Kristi, gba ara rẹ àti àwa náà là.”

40Ṣùgbọ́n èyí èkejì dáhùn, ó ń bá a wí pé, “Ìwọ kò bẹ̀rù Ọlọ́run, tí ìwọ wà nínú ẹ̀bi kan náà? 4123.41: Lk 23.4,14,22.Ní tiwa, wọ́n jàre nítorí èrè ohun tí àwa ṣe ni à ń jẹ: ṣùgbọ́n ọkùnrin yìí kò ṣe ohun búburú kan.”

42Ó sì wí pé, “Jesu, rántí mi nígbà tí ìwọ bá dé ìjọba rẹ.”

4323.43: 2Kọ 12.3; If 2.7.Jesu sì wí fún un pé, “Lóòótọ́ ni mo wí fún ọ, Lónìí ni ìwọ ó wà pẹ̀lú mi ní Paradise!”

Ikú Jesu

4423.44-49: Mt 27.45-56; Mk 15.33-41; Jh 19.25-30.Ó sì tó ìwọ̀n wákàtí kẹfà ọjọ́, òkùnkùn sì ṣú bo gbogbo ilẹ̀ títí ó fi di wákàtí kẹsànán ọjọ́. 4523.45: Ek 26.31-35; Hb 9.8; 10.19.Òòrùn sì ṣú òòkùn, aṣọ ìkélé ti tẹmpili sì ya ní àárín méjì, 4623.46: Sm 31.5.Nígbà tí Jesu sì kígbe lóhùn rara, ó ní, “Baba, ní ọwọ́ rẹ ni mo fi ẹ̀mí mi lé!” Nígbà tí ó sì wí èyí tan, ó jọ̀wọ́ ẹ̀mí rẹ̀.

47Nígbà tí balógun ọ̀rún rí ohun tí ó ṣe, ó yin Ọlọ́run lógo, wí pé, “Dájúdájú olódodo ni ọkùnrin yìí!” 48Gbogbo ìjọ ènìyàn tí ó péjọ láti rí ìran yìí, nígbà tí wọ́n rí ohun tí ó ṣẹlẹ̀ wọ́n lu ara wọn ní oókan àyà, wọ́n sì padà sí ilé. 4923.49: Lk 8.1-3; 23.55-56; 24.10.Àti gbogbo àwọn ojúlùmọ̀ rẹ̀, àti àwọn obìnrin tí ń tọ̀ ọ́ lẹ́yìn láti Galili wá, wọ́n dúró lókèèrè, wọ́n ń wo nǹkan wọ̀nyí.

Ìsìnkú Jesu

5023.50-56: Mt 27.57-61; Mk 15.42-47; Jh 19.38-42; Ap 13.29.Sì kíyèsi i, ọkùnrin kan tí a ń pè ní Josẹfu, láti ìlú àwọn Júù kan tí ń jẹ́ Arimatea. Ó jẹ́ ọ̀kan nínú àwọn ọmọ ìgbìmọ̀, ènìyàn rere, àti olóòtítọ́. 51Òun kò bá wọn fi ohùn sí ìmọ̀ àti ìṣe wọn; Ó wá láti Judea, ìlú àwọn ará Arimatea, òun pẹ̀lú ń retí ìjọba Ọlọ́run. 52Ọkùnrin yìí tọ Pilatu lọ, ó sì tọrọ òkú Jesu. 53Nígbà tí ó sì sọ̀ ọ́ kalẹ̀, ó sì fi aṣọ àlà dì í, ó sì tẹ́ ẹ sínú ibojì tí a gbẹ́ nínú Òkúta, níbi tí a kò tẹ́ ẹnikẹ́ni sí rí. 54Ó sì jẹ́ ọjọ́ ìpalẹ̀mọ́: ọjọ́ ìsinmi sì kù sí dẹ̀dẹ̀.

55Àti àwọn obìnrin, tí wọ́n bá a ti Galili wá, tí wọ́n sì tẹ̀lé, wọ́n kíyèsi ibojì náà, àti bí a ti tẹ́ òkú rẹ̀ sílẹ̀. 5623.56: Mk 16.1; El 12.16; 20.10.Nígbà tí wọ́n sì padà, wọ́n pèsè ohun olóòórùn dídùn, òróró ìkunra (àti tùràrí tútù); Wọ́n sì sinmi ní ọjọ́ ìsinmi gẹ́gẹ́ bí òfin.