The Message

2 Samuel 3

1The war between the house of Saul and the house of David dragged on and on. The longer it went on the stronger David became, with the house of Saul getting weaker.

2-5 During the Hebron years, sons were born to David:

Amnon, born of Ahinoam of Jezreel—the firstborn;

Kileab, born of Abigail of Carmel, Nabal’s widow—his second;

Absalom, born of Maacah, daughter of Talmai, king of Geshur—the third;

Adonijah, born of Haggith—the fourth;

Shephatiah, born of Abital—the fifth;

Ithream, born of Eglah—the sixth.

These six sons of David were born in Hebron.

6-7 Abner took advantage of the continuing war between the house of Saul and the house of David to gain power for himself. Saul had had a concubine, Rizpah, the daughter of Aiah. One day Ish-Bosheth confronted Abner: “What business do you have sleeping with my father’s concubine?”

8-10 Abner lost his temper with Ish-Bosheth, “Treat me like a dog, will you! Is this the thanks I get for sticking by the house of your father, Saul, and all his family and friends? I personally saved you from certain capture by David, and you make an issue out of my going to bed with a woman! What God promised David, I’ll help accomplish—transfer the kingdom from the house of Saul and make David ruler over the whole country, both Israel and Judah, from Dan to Beersheba. If not, may God do his worst to me.”

11 Ish-Bosheth, cowed by Abner’s outburst, couldn’t say another word.

12 Abner went ahead and sent personal messengers to David: “Make a deal with me and I’ll help bring the whole country of Israel over to you.”

13 “Great,” said David. “It’s a deal. But only on one condition: You’re not welcome here unless you bring Michal, Saul’s daughter, with you when you come to meet me.”

14 David then sent messengers to Ish-Bosheth son of Saul: “Give me back Michal, whom I won as my wife at the cost of a hundred Philistine foreskins.”

15-16 Ish-Bosheth ordered that she be taken from her husband Paltiel son of Laish. But Paltiel followed her, weeping all the way, to Bahurim. There Abner told him, “Go home.” And he went home.

17-18 Abner got the elders of Israel together and said, “Only yesterday, it seems, you were looking for a way to make David your king. So do it—now! For God has given the go-ahead on David: ‘By my servant David’s hand, I’ll save my people Israel from the oppression of the Philistines and all their other enemies.’”

19 Abner took the Benjaminites aside and spoke to them. Then he went to Hebron for a private talk with David, telling him everything that Israel in general and Benjamin in particular were planning to do.

20 When Abner and the twenty men who were with him met with David in Hebron, David laid out a feast for them.

21 Abner then said, “I’m ready. Let me go now to rally everyone in Israel for my master, the king. They’ll make a treaty with you, authorizing you to rule them however you see fit.” Abner was sent off with David’s blessing.

22-23 Soon after that, David’s men, led by Joab, came back from a field assignment. Abner was no longer in Hebron with David, having just been dismissed with David’s blessing. As Joab and his raiding party arrived, they were told that Abner the son of Ner had been there with David and had been sent off with David’s blessing.

24-25 Joab went straight to the king: “What’s this you’ve done? Abner shows up, and you let him walk away scot-free? You know Abner son of Ner better than that. This was no friendly visit. He was here to spy on you, figure out your comings and goings, find out what you’re up to.”

26-27 Joab left David and went into action. He sent messengers after Abner; they caught up with him at the well at Sirah and brought him back. David knew nothing of all this. When Abner got back to Hebron, Joab steered him aside at the gate for a personal word with him. There he stabbed him in the belly, killed him in cold blood for the murder of his brother Asahel.

28-30 Later on, when David heard what happened, he said, “Before God I and my kingdom are totally innocent of this murder of Abner son of Ner. Joab and his entire family will always be under the curse of this bloodguilt. May they forever be victims of crippling diseases, violence, and famine.” (Joab and his brother, Abishai, murdered Abner because he had killed their brother Asahel at the battle of Gibeon.)

31-32 David ordered Joab and all the men under him, “Rip your cloaks into rags! Wear mourning clothes! Lead Abner’s funeral procession with loud lament!” King David followed the coffin. They buried Abner in Hebron. The king’s voice was loud in lament as he wept at the side of Abner’s grave. All the people wept, too.

33-34 Then the king sang this tribute to Abner:

Can this be? Abner dead like a nameless bum?
You were a free man, free to go and do as you wished—
Yet you fell as a victim in a street brawl.

And all the people wept—a crescendo of crying!

35-37 They all came then to David, trying to get him to eat something before dark. But David solemnly swore, “I’ll not so much as taste a piece of bread, or anything else for that matter, before sunset, so help me God!” Everyone at the funeral took notice—and liked what they saw. In fact everything the king did was applauded by the people. It was clear to everyone that day, including all Israel, that the king had nothing to do with the death of Abner son of Ner.

38-39 The king spoke to his servants: “You realize, don’t you, that today a prince and hero fell victim of foul play in Israel? And I, though anointed king, was helpless to do anything about it. These sons of Zeruiah are too much for me. God, requite the criminal for his crime!”

Kurdi Sorani Standard

دووەم ساموئێل 3

1جەنگ لەنێوان بنەماڵەی شاول و ماڵی داود درێژەی کێشا، هەتا دەهات داود بەهێزتر دەبوو، بنەماڵەی شاولیش هەتا دەهات لاوازتر دەبوون.

داود لە حەبرۆن چەند کوڕێکی بوو:

کوڕە نۆبەرەکەی ئەمنۆن بوو کە لە ئەحینۆعەمی یەزرەعیلی بوو؛

دووەمیان کیلئیاڤ لە ئەبیگایل بوو کە بێوەژنەکەی نابالی کەرمەلی بوو؛

سێیەمیان ئەبشالۆمی[a] کوڕی مەعکای کچی تەلمەی پاشای گەشوور بوو؛

چوارەمیان ئەدۆنیای کوڕی حەگیس بوو؛

پێنجەمیان شەفەتیای کوڕی ئەبیتەل بوو؛

شەشەمیان یەترعام لە عەگلای ژنی داود بوو.

ئەمانە لە حەبرۆن بۆ داود لەدایک بوون.

ئەبنێر دەچێتە پاڵ داود

ئەوە بوو کاتێک جەنگ لەنێوان بنەماڵەی شاول و ماڵی داود بەرپا بوو، ئەبنێر پێگەی خۆی لەناو بنەماڵەی شاول بەهێز دەکرد، شاول کەنیزەیەکی هەبوو ناوی ڕیچپای کچی ئەییا بوو، ئیشبۆشەتیش بە ئەبنێری گوت: «بۆچی لەگەڵ کەنیزەکەی باوکم جووتبوویت؟»

ئەبنێر بە قسەکەی ئیشبۆشەت زۆر تووڕە بوو و گوتی: «ئایا من سەری سەگم، دەستی یەهودام؟ هەتا ئەمڕۆ من دڵسۆز بووم لەگەڵ ماڵی شاولی باوکت و لەگەڵ براکانی و هاوڕێیەکانی، هەروەها تۆم نەداوەتە دەست داودەوە. تۆش بەهۆی پەیوەندیم بەو ژنەوە گومانم لێدەکەیت؟ با خودا توندترین سزای ئەبنێر بدات، ئەگەر من پاڵپشتی داود نەکەم و سوێندەکەی یەزدان نەهێنمە دی، 10 بۆ گواستنەوەی پاشایەتییەکە لە بنەماڵەی شاولەوە، هەروەها دامەزراندنی تەختی داود لە ئیسرائیل و یەهودا، لە دانەوە هەتا بیری شابەع[b] 11 ئیتر ئیشبۆشەتیش نەیتوانی بە یەک وشە وەڵامی ئەبنێر بداتەوە، چونکە لێی دەترسا.

12 ئینجا ئەبنێر نێردراوی بۆ لای داود نارد بۆ ئەوەی بە ناوی ئەوەوە بڵێن: «ئەم خاکە هی کێیە؟» هەروەها بڵێن: «پەیمانی خۆتم لەگەڵدا ببەستە، ئەوەتا منیش دەستم لەگەڵتدایە بۆ ئەوەی هەموو ئیسرائیل بۆ خۆت بگەڕێنیتەوە.»

13 داودیش گوتی: «باشە، من پەیمانی خۆمت لەگەڵدا دەبەستم، بەڵام یەک شتت لێ داوا دەکەم، ئەویش ئەوەیە، ڕووی من نابینیت، ئەگەر یەکەم جار میخەلی کچی شاول لەگەڵ خۆتدا نەهێنیت، کاتێک دێیت بۆ ئەوەی بمبینیت.» 14 ئینجا داود نێردراوی بۆ لای ئیشبۆشەتی کوڕی شاول نارد و گوتی: «میخەلی ژنم بدەوە کە بە سەد پێستی سەری ئەندامی نێرینەی فەلەستییەکان لە خۆمم مارە کردووە.»

15 لەبەر ئەوە ئیشبۆشەت ناردی و لە مێردەکەی وەریگرتەوە، لە پەلتیێلی کوڕی لایش. 16 مێردەکەی لەگەڵی دەڕۆیشت و بەدوایدا دەگریا هەتا گەیشتە بەحوریم. ئینجا ئەبنێر پێی گوت: «بڕۆ، بگەڕێوە!» ئەویش گەڕایەوە.

17 پاشان ئەبنێر لەگەڵ پیرانی ئیسرائیل قسەی کرد و گوتی: «ئێوە لەمێژە داوای داودتان دەکرد ببێتە پاشاتان، 18 کەواتە ئێستا ئەوە بکەن! چونکە یەزدان بە داودی فەرمووە: ”من بە دەستی داودی بەندەم ئیسرائیلی گەلم لە دەست فەلەستییەکان و سەرجەم دوژمنەکانیان ڕزگار دەکەم.“»

19 هەروەها ئەبنێر لەگەڵ بنیامینییەکان قسەی کرد. پاشان ئەبنێر چوو بۆ ئەوەی لە حەبرۆن لەگەڵ داود قسە بکات دەربارەی هەموو ئەوەی ئیسرائیل و هەموو بنەماڵەی بنیامین پەسەندیان کردووە. 20 کاتێک ئەبنێر لەگەڵ بیست پیاو هاتە حەبرۆن بۆ لای داود، داود خوانێکی ساز کرد بۆ ئەبنێر و ئەو پیاوانەی لەگەڵیدا بوون. 21 ئەبنێر بە داودی گوت: «هەڵدەستم و دەڕۆم، هەتاوەکو هەموو ئیسرائیل بۆ پاشای گەورەم کۆبکەمەوە، بۆ ئەوەی پەیمانت لەگەڵدا ببەستن و تۆش بەپێی هەموو ئەوانەی کە دڵت ئارەزووی دەکات فەرمانڕەوایی بکەیت.» داودیش ئەبنێری بەڕێکرد و ئەویش بە سەلامەتی ڕۆیشت.

کوشتنی ئەبنێر لەلایەن یۆئابەوە

22 لەو کاتەدا یۆئاب و پیاوانی داود لە پەلامارێک دەگەڕانەوە و دەستکەوتێکی زۆریان لەگەڵ خۆیاندا هێنابوو. بەڵام ئەبنێر لە حەبرۆن لەگەڵ داود نەبوو، چونکە بەڕێی کردبوو و بە سەلامەتی ڕۆیشتبوو. 23 کاتێک یۆئاب و هەموو ئەو لەشکرەی لەگەڵی بوو هاتن، بە یۆئابیان ڕاگەیاند و گوتیان: «ئەبنێری کوڕی نێر هات بۆ لای پاشا و ئەویش بەڕێی کرد و بە سەلامەتی ڕۆیشت.»

24 لەبەر ئەوە یۆئاب بۆ لای پاشا چووە ژوورەوە و گوتی: «چیت کرد؟ ئەبنێر هات بۆ لات، بۆچی بەڕێت کرد بڕوات؟ ئێستا ڕۆیشتووە! 25 تۆ دەزانیت کە ئەبنێری کوڕی نێر تەنها بۆ ئەوە هاتووە فریوت بدات، بە هاتوچۆکردنت بزانێت، هەموو ئەو شتانە بزانێت کە دەیکەیت.»

26 کاتێک یۆئاب داودی بەجێهێشت، چەند نێردراوێکی بەدوای ئەبنێردا نارد و لە ئەمباراوی سیرادا گەڕاندیانەوە، بەڵام داود ئاگای لەمە نەبوو. 27 کاتێک ئەبنێر گەڕایەوە حەبرۆن، یۆئاب بۆ ئەوەی بە نهێنی قسەی لەگەڵدا بکات بردییە کەناری دەروازەکەوە و لەوێدا لە تۆڵەی خوێنی عەساهێلی برای سکی هەڵدڕی و کوشتی.

28 پاشان داود ئەمەی بیستەوە و گوتی: «من خۆم و پاشایەتییەکەم هەتاهەتایە لای یەزدان لە خوێنی ئەبنێری کوڕی نێر بێبەرین. 29 با لە ملی یۆئاب و هەموو ماڵی باوکی بێت! با لە ماڵی یۆئاب زامی درێژخایەن و گەڕوگولی[c] و دارشەقە بەدەست و بە شمشێر کوژراو و برسی نان نەبڕێتەوە.»

30 یۆئاب و ئەبیشەی برای ئەبنێریان کوشت، چونکە ئەو عەساهێلی برایانی لە گبعۆن لە جەنگدا کوشت.

31 ئینجا داود بە یۆئاب و هەموو گەل و ئەوانەی لەگەڵیدا بوون، پێی گوتن: «جلەکانتان لەبەر خۆتان دابدڕن و جلوبەرگی گوش[d] بپۆشن و لەبەردەم ئەبنێردا شیوەن بگێڕن.» داودی پاشاش لەدوای دارەمەیتەکە[e] دەڕۆیشت. 32 ئەبنێریان لە حەبرۆن ناشت. پاشا بە گریانەوە لەسەر گۆڕی ئەبنێر دەنگی بەرزکردەوە، هەموو گەل گریان.

33 هەروەها پاشا بۆ ئەبنێر لاواندییەوە و گوتی:

«ئایا دەبێت وەک مردنی گێلێک ئەبنێر بمرێت؟
34     دەستەکانت نەبەسترابوونەوە و
    پێیەکانت بە زنجیر کۆت نەکرابوون.
کەوتی، هەروەک یەکێک لەبەردەم بەدکاران کەوتبێت.»

جا هەموو گەل دەستیان بە گریان کردەوە بۆی.

35 ئیتر هەموو گەل هاتن بۆ ئەوەی نان بدەنە داود و بیخوات. هێشتا ڕۆژ بوو، بەڵام داود سوێندی خوارد: «با خودا توندترین سزام بدات، ئەگەر پێش خۆرئاوابوون نان یان هەر شتێکی دیکە بخۆم.»

36 هەموو گەل زانییان و لەلایان پەسەند بوو، هەروەها هەموو ئەو شتانەی کە پاشا کردی لەلایەن هەموو گەلەوە پەسەند بوو. 37 ئینجا لەو ڕۆژەدا هەموو گەل و هەموو ئیسرائیل زانییان کە کوشتنی ئەبنێری کوڕی نێر لەلایەن پاشاوە نەبوو.

38 پاشا بە خزمەتکارەکانی گوت: «ئایا نازانن ئەمڕۆ لە ئیسرائیلدا میرێک و گەورە پیاوێک کەوتووە؟ 39 منیش ئەمڕۆ لاوازم، هەرچەندە دەستنیشانکراوم بە پاشا، ئەو پیاوانەش، هەروەها ئەم کوڕانەی چەرویا لە من بەهێزترن. یەزدان خراپەکار بەپێی خراپەکەی سزا دەدات!»

Notas al pie

  1. 3‏:3 ئەبشالۆم: ناوێکی عیبرییە بە واتای باوکی ئاشتی، بەڵام ناکۆکی لەگەڵ داودی باوکی هەبوو و سەرکردایەتی یاخیبوونێکی کرد لە دژی. بۆ زانیاری زیاتر بڕوانە بەشەکانی 13‏–18 و زەبوورەکان 3.‏
  2. 3‏:10 واتە لە باکووری ئیسرائیل هەتا باشوور.‏
  3. 3‏:29 گەڕوگول: نەک تەنها گولی، بەڵام ئەم وشەیە بۆ چەند نەخۆشییەکی جیاوازی پێست بەکاردەهێنرا.‏
  4. 3‏:31 لە کاتی ماتەمگێڕان و تۆبەکردندا جلوبەرگی لە گوش دروستکراویان لەبەرکردووە کە ئەزیەتی پێستیانی داوە.‏
  5. 3‏:31 یان دارەبازەکە. ‏