Kurdi Sorani Standard

پەندەکانی سلێمان 1

پێشەکی: ئامانج و بابەت

1پەندەکانی سلێمانی کوڕی داود، پاشای ئیسرائیل،

بۆ زانینی دانایی و تەمبێکردن،
    بۆ پەیبردن بە وشەکانی تێگەیشتن،
بۆ وەرگرتنی تەمبێکردن و وریایی،
    ڕاستودروستی و دادپەروەری و ڕاستەڕێیی،
بۆ بەخشینی ژیری بە ساویلکە،
    بە لاویش زانیاری و سەلیقە[a].
دانا گوێی لێ دەگرێت و فێربوونی زیاد دەبێت،
    تێگەیشتووش ڕاوێژی باشی دەست دەکەوێت،
بۆ تێگەیشتنی پەند و نموونە،
    قسەی دانایان و مەتەڵەکانیان.

لەخواترسی سەرەتای زانیارییە،
    بەڵام گێلەکان سووکایەتی بە دانایی و تەمبێکردن دەکەن.

هاندان بۆ دەستگرتن بە دانایی

ئاگادارکردنەوە لە دژی فریودان

ڕۆڵە، گوێ لە تەمبێکردنی باوکت بگرە و
    فێرکردنی دایکت پشتگوێ مەخە،
چونکە تاجەگوڵینەی نیعمەتن بۆ سەرت،
    گەردانەن بۆ ملت.

10 ڕۆڵە، ئەگەر گوناهباران فریویان دایت،
    ڕازی مەبە.
11 ئەگەر گوتیان: «لەگەڵمان وەرە،
    بۆسە بۆ خوێنڕشتن بنێینەوە،
    بەبێ هۆ بۆ بێتاوانێک خۆمان مات بکەین،
12 وەک جیهانی مردووان بە زیندووێتی هەڵیانلووشین و
    بە ساغی وەک ئەوانەی لە گۆڕ دەنرێن.
13 هەموو گەنجینەیەکی بەهادار دەدۆزینەوە و
    ماڵمان پڕ دەکەین لە دەستکەوت.
14 پشکی خۆت هەڵبدە ناومان،
    بە هەموومان یەک کیسەمان دەبێت.»
15 ڕۆڵە، لەگەڵیان بە ڕێگادا مەڕۆ،
    پێیەکانت قەدەغە بکە لە ڕێڕەوەکانیان.
16 چونکە پێیەکانیان بەرەو خراپە ڕادەکەن،
    بۆ خوێنڕشتن پەلە دەکەن.
17 چونکە بێ سوودە دانانەوەی تۆڕ
    لەبەرچاوی هەموو باڵدارێک.
18 بۆ خوێنی خۆیان بۆسەیان ناوەتەوە،
    خۆیان ماتداوە بۆ گیانی خۆیان.
19 ئاوایە ڕێچکەی هەموو ئەوانەی بەدوای دەستکەوتی ناڕەواوەن،
    سەری خاوەنی دەخوات.

ئاگادرکردنەوە لە ڕەتکردنەوەی دانایی

20 دانایی لە کۆڵان هاوار دەکات،
    لە گۆڕەپانەکان دەنگ بەرز دەکاتەوە،
21 لە شەقامە قەرەباڵغەکاندا بانگ دەکات،
    لە دەروازەی شارەکاندا قسەی خۆی دەکات:

22 «هەتا کەی ئەی ساویلکەکان حەز لە ساویلکەیی دەکەن؟
    هەتا کەی گاڵتەجاڕان بە گاڵتەکردن دڵخۆش دەبن،
    گێلەکانیش ڕقیان لە زانیاری دەبێتەوە؟
23 کە سەرزەنشتم کردن بگەڕێنەوە،
    ئینجا ڕۆحی خۆمتان بەسەردا دەڕێژم،
    وشەکانی خۆمتان پێ دەناسێنم.
24 چونکە بانگهێشتم کردن، ڕەتتان کردەوە،
    دەستم درێژکرد، کەس گوێی پێنەدا،
25 هەموو ڕاوێژێکی منتان پشتگوێ خست،
    سەرزەنشتی منتان وەرنەگرت،
26 جا منیش لە کارەساتتان پێدەکەنم.
    گاڵتە دەکەم کە ترستان لێ نیشت،
27 کە ترستان وەک گەردەلوول لێ نیشت و
    وێرانیتان وەک ڕەشەبا هاتە سەر و
    تەنگانە و ناخۆشی بەسەرتانی دادا.

28 «ئینجا بانگم دەکەن، بەڵام من وەڵام نادەمەوە،
    بە پەرۆشییەوە بەدوامدا دەگەڕێن بەڵام نامدۆزنەوە.
29 لەبەر ئەوەی ڕقیان لە زانیاری بووەوە،
    لەخواترسییان هەڵنەبژارد،
30 لەبەر ئەوەی ڕاوێژی منیان وەرنەگرت،
    بە سووکییەوە تەماشای هەموو سەرزەنشتەکانی منیان کرد،
31 بۆیە لە بەری ڕێگای خۆیان دەخۆن،
    لە پیلانەکانیان تێر دەبن،
32 چونکە هەڵگەڕانەوەی ساویلکەکان دەیانکوژێت،
    بێباکی گێلەکان لەناویان دەبات.
33 بەڵام ئەوەی گوێ لە من بگرێت بە ئاسوودەیی نیشتەجێ دەبێت،
    لە ترسی خراپە دەحەسێتەوە.»

Notas al pie

  1. 1‏:4 سەلیقە: کارکردن بە لێکدانەوە و ئارامی. هەروەها ڕازگری و پاراستنی نهێنی.‏

New Living Translation

Proverbs 1

The Purpose of Proverbs

1These are the proverbs of Solomon, David’s son, king of Israel.

Their purpose is to teach people wisdom and discipline,
    to help them understand the insights of the wise.
Their purpose is to teach people to live disciplined and successful lives,
    to help them do what is right, just, and fair.
These proverbs will give insight to the simple,
    knowledge and discernment to the young.

Let the wise listen to these proverbs and become even wiser.
    Let those with understanding receive guidance
by exploring the meaning in these proverbs and parables,
    the words of the wise and their riddles.

Fear of the Lord is the foundation of true knowledge,
    but fools despise wisdom and discipline.

A Father’s Exhortation: Acquire Wisdom

My child,[a] listen when your father corrects you.
    Don’t neglect your mother’s instruction.
What you learn from them will crown you with grace
    and be a chain of honor around your neck.

10 My child, if sinners entice you,
    turn your back on them!
11 They may say, “Come and join us.
    Let’s hide and kill someone!
    Just for fun, let’s ambush the innocent!
12 Let’s swallow them alive, like the grave[b];
    let’s swallow them whole, like those who go down to the pit of death.
13 Think of the great things we’ll get!
    We’ll fill our houses with all the stuff we take.
14 Come, throw in your lot with us;
    we’ll all share the loot.”

15 My child, don’t go along with them!
    Stay far away from their paths.
16 They rush to commit evil deeds.
    They hurry to commit murder.
17 If a bird sees a trap being set,
    it knows to stay away.
18 But these people set an ambush for themselves;
    they are trying to get themselves killed.
19 Such is the fate of all who are greedy for money;
    it robs them of life.

Wisdom Shouts in the Streets

20 Wisdom shouts in the streets.
    She cries out in the public square.
21 She calls to the crowds along the main street,
    to those gathered in front of the city gate:
22 “How long, you simpletons,
    will you insist on being simpleminded?
How long will you mockers relish your mocking?
    How long will you fools hate knowledge?
23 Come and listen to my counsel.
I’ll share my heart with you
    and make you wise.

24 “I called you so often, but you wouldn’t come.
    I reached out to you, but you paid no attention.
25 You ignored my advice
    and rejected the correction I offered.
26 So I will laugh when you are in trouble!
    I will mock you when disaster overtakes you—
27 when calamity overtakes you like a storm,
    when disaster engulfs you like a cyclone,
    and anguish and distress overwhelm you.

28 “When they cry for help, I will not answer.
    Though they anxiously search for me, they will not find me.
29 For they hated knowledge
    and chose not to fear the Lord.
30 They rejected my advice
    and paid no attention when I corrected them.
31 Therefore, they must eat the bitter fruit of living their own way,
    choking on their own schemes.
32 For simpletons turn away from me—to death.
    Fools are destroyed by their own complacency.
33 But all who listen to me will live in peace,
    untroubled by fear of harm.”

Notas al pie

  1. 1:8 Hebrew My son; also in 1:10, 15.
  2. 1:12 Hebrew like Sheol.