Ang Pulong Sang Dios

Genesis 24

Asawa para kay Isaac

1Tigulang na gid katama si Abraham kag ginbendisyunan siya sang Ginoo sa tanan nga butang. Isa sadto ka adlaw, ginsilingan niya ang iya manugdumala[a] nga suluguon nga nagaasikaso sang tanan niya nga pagkabutang, “Ibutang ang imo kamot sa tunga-tunga sang duha ko ka paa,[b] kag magsumpa ka sa akon sa ngalan sang Ginoo, ang Dios sang langit kag sang duta, nga indi ka magpili sang palangasaw-on sang akon anak nga si Isaac diri sa taga-Canaan nga kaupod naton nga nagaestar subong. Magkadto ka sa lugar nga akon ginhalinan, kag didto ka magpili sang babayi halin sa akon mga paryente nga ipaasawa sa akon anak nga si Isaac.” Pero nagpamangkot ang suluguon, “Ti, paano abi kon indi mag-upod ang babayi sa sini nga lugar? Dal-on ko na lang bala si Isaac didto?” Nagsabat si Abraham, “Indi gid pagdal-a si Isaac didto! Gindala ako diri sang Ginoo, ang Dios sang langit, halin sa panimalay sang akon amay, sa lugar nga sa diin ako natawo. Kag nagpanumpa siya nga ihatag niya ini nga duta sang Canaan sa akon mga kaliwat. Gani maglakat ka kay magapadala ang Ginoo sang iya anghel sa pag-upod sa imo agod makakita ka didto sang palangasaw-on sang akon anak. Kon indi mag-upod ang babayi sa imo, wala ka sing salabton sa sining sumpa mo sa akon. Pero indi lang pagdal-a didto ang akon anak.” Gani ginbutang sang suluguon ang iya kamot sa tunga-tunga sang duha ka paa ni Abraham nga iya agalon, kag nagsumpa siya nga tumanon niya ang ginsugo sa iya. 10 Pagkatapos nagkuha ang suluguon sang napulo ka kamelyo kag mga malahalon nga pangregalo halin sa iya agalon nga si Abraham. Naglakat dayon siya pakadto sa Aram Naharaim,[c] ang banwa nga ginaestaran ni Nahor.

11 Pag-abot sang suluguon sa banwa, ginpaluko niya ang mga kamelyo malapit sa bubon sa guwa sang banwa. Sirom na sadto kag tion sang pagpanag-ob sang mga babayi. 12 Nagpangamuyo ang suluguon, “Ginoo, Dios sang akon agalon nga si Abraham, kabay pa nga patigayunon mo ang akon katuyuan diri, kag ipakita mo ang imo kaayo sa akon agalon. 13 Nagatindog ako diri sa higad sang bubon samtang nagasag-ob ang mga babayi sang sini nga banwa. 14 Kon mangayo gani ako sang tubig sa tibod sang isa ka dalaga, kag magsugot siya nga paimnon ako pati ang akon mga kamelyo, kabay pa nga siya ang babayi nga imo ginpili nga mangin asawa sang imo suluguon nga si Isaac. Sa sini mahibaluan ko nga ginpakita mo ang imo kaayo sa akon agalon nga si Abraham.”

15 Wala pa siya makatapos pangamuyo, nag-abot si Rebeka nga may ginapas-an nga tibod. Si Rebeka anak ni Betuel, kag si Betuel anak ni Nahor kag ni Milca. Si Nahor utod ni Abraham. 16 Matahom gid nga dalaga si Rebeka kag birhen pa. Nagdulhog siya pakadto sa bubon kag ginsudlan niya sang tubig ang iya tibod. Dayon nagsaka siya agod magpauli. 17 Nagdali-dali ang suluguon sa pagsugata sa iya kag nagsiling, “Palihog paimna ako sa imo tibod bisan diutay lang.” 18 Nagsabat si Rebeka “Sige sir, inom ka.” Ginpaidalom niya dayon ang tibod kag gin-uyatan samtang nagainom ang suluguon. 19 Pagkatapos niya painom sa suluguon, nagsiling siya, “Masag-ob man ako para sa imo mga kamelyo hasta nga makainom sila tanan.” 20 Dali-dali niya nga ginbubo ang tubig sa ilimnan sang mga sapat kag nagbalik siya sa bubon sa pagsag-ob liwat. Sige ang iya sag-ob hasta nga nakainom ang tanan nga kamelyo. 21 Nagapanilag lang ang suluguon kag ginahunahuna niya kon bala ginapatigayon na sang Ginoo ang iya katuyuan sa pagkadto sa sina nga lugar.

22 Pagkatapos inom sang mga kamelyo, ginpaguwa sang suluguon ang dala niya nga singsing nga bulawan nga ang kabug-aton mga anom ka gramo. Ginpaguwa man niya ang duha ka pulseras[d] nga bulawan nga ang kabug-aton mga 120 ka gramo. Kag ginhatag niya ini kay Rebeka. 23 Dayon nagpamangkot siya kay Rebeka, “Kay sin-o ka bata? May lugar pa bala sa inyo nga puwede namon matulugan karon nga gab-i?” 24 Nagsabat si Rebeka, “Bata ako ni Betuel nga anak nga lalaki ni Nahor kag ni Milca. 25 May matulugan kamo didto sa amon, kag may madamo man nga mga dagami kag kumpay para sa inyo mga kamelyo.” 26 Nagluhod dayon ang suluguon kag nagsimba sa Ginoo. 27 Siling niya, “Dalayawon ang Ginoo, ang Dios sang akon agalon nga si Abraham. Iya gid ginpakita ang iya padayon nga kaayo sa akon agalon. Ako mismo gintuytuyan niya sa pagkadto sa mga paryente sang akon agalon.”

28 Nagdalagan pauli si Rebeka sa balay sang iya iloy kag ginsugid niya sa ila ang tanan nga natabo. 29-30 Ang iya utod nga si Laban didto man nagapamati sa ginasugid niya parte sa ginpanghambal sang tawo sa iya. Nakita mismo ni Laban ang singsing kag pulseras nga ginasuksok ni Rebeka. Gani nagdalagan siya pakadto sa bubon kag nagkadto sa tawo nga ginsiling ni Rebeka. Didto gihapon nagatindog ang tawo malapit sa bubon, sa tupad sang mga kamelyo. 31 Nagsiling si Laban sa iya, “Ikaw gali ang tawo nga ginapakamaayo sang Ginoo. Ngaa diri ka lang nagatindog? Dali sa balay, kay ginpreparar ko na ang kuwarto para sa inyo kag ang lugar para sa imo mga kamelyo.”

32 Nag-upod ang suluguon kay Laban. Pag-abot nila sa balay, ginkuha ni Laban ang mga karga sang mga kamelyo kag ginhatagan niya dayon ang mga kamelyo sang dagami kag kumpay. Gindal-an man niya sang tubig ang suluguon kag ang iya mga kaupod, agod makapanghinaw sila sang ila mga tiil. 33 Sang mabutangan na sila sang pagkaon, nagsiling ang suluguon, “Indi ako magkaon kon indi ko anay masugid ang akon katuyuan sa pagkadto diri.” Nagsabat si Laban, “Sige, sugiri kami.”

34 Nagsiling siya, “Suluguon ako ni Abraham. 35 Ginpakamaayo sang Ginoo ang akon agalon kag manggaranon na gid siya subong. Ginhatagan siya sang Ginoo sang madamo nga mga karnero, kanding, baka, kamelyo, asno, pilak, bulawan, kag mga suluguon nga lalaki kag babayi. 36 Bisan tigulang na gid si Sara nga iya asawa, nakabata pa siya. Kag ining bata nila nga lalaki amo ang magapanubli sang tanan niya nga pagkabutang. 37 Ginpasumpa ako sang akon agalon nga tumanon ko ang iya sugo nga nagasiling, ‘Indi ka magpili sang pangasaw-on sang akon anak diri sa mga taga-Canaan nga ang ila duta amo ang ginaestaran naton subong. 38 Magkadto ka sa panimalay sang akon amay, kag didto ka magpili sang babayi halin sa akon mga paryente nga ipaasawa sa akon anak.’ 39 Pero nagpamangkot ako, ‘Ti, paano abi kon indi mag-upod ang babayi sa akon?’ 40 Nagsabat siya, ‘Ang Ginoo nga akon ginatuman permi magapadala sang iya anghel sa pag-upod sa imo agod mapatigayon ang imo katuyuan didto. Makakita ka sang palangasaw-on sang akon anak halin sa akon mga paryente, sa panimalay sang akon amay. 41 Kon didto ka magkadto sa akon mga paryente, wala ka sing salabton sa sumpa mo sa akon kon indi nila pag-ipadala ang babayi sa imo.’

42 “Gani pag-abot ko kaina sa bubon, nagpangamuyo ako. Siling ko, ‘Ginoo, Dios sang akon agalon nga si Abraham, kabay pa nga patigayunon mo ang akon katuyuan sa pagkadto diri. 43 Karon, nagatindog ako diri sa higad sang bubon. Kon may mag-abot gani nga dalaga nga magsag-ob, mangayo ako sang diutay lang nga tubig sa iya tibod. 44 Kon magsugot gani siya nga paimnon ako pati ang akon mga kamelyo, kabay pa nga siya ang babayi nga ginpili mo nga mangin asawa sang anak sang akon agalon.’

45 “Wala pa gani ako makatapos pangamuyo, nag-abot si Rebeka nga may ginapas-an nga tibod. Nagdulhog siya pakadto sa bubon kag nagsag-ob. Nagsiling ako sa iya, ‘Palihog paimna ako.’ 46 Ginpaidalom niya dayon ang tibod sa iya abaga, kag nagsiling, ‘Sige, inom ka, kag paimnon ko man ang imo mga kamelyo.’ Gani nag-inom ako, kag dayon ginpainom man niya ang mga kamelyo. 47 Pagkatapos sadto, ginpamangkot ko siya kon kay sin-o siya bata. Nagsabat siya, ‘Kay Betuel nga anak nga lalaki ni Nahor kag ni Milca.’ Dayon ginbutangan ko sang singsing ang iya ilong kag ginsuksukan sang mga pulseras ang iya butkon. 48 Nagluhod dayon ako kag nagsimba sa Ginoo. Gindayaw ko ang Ginoo, ang Dios sang akon agalon nga si Abraham. Siya ang nagtuytoy sa akon sa husto nga lugar, nga sa diin nakita ko ang anak sang paryente sang akon agalon nga mangin asawa sang iya anak.

49 “Karon, gusto ko mahibaluan kon ipaasawa ninyo si Rebeka kay Isaac bilang pagpakita sang inyo matuod nga kaayo sa akon agalon. Siling nga daan kamo agod mahibaluan ko man kon ano ang akon himuon.” 50 Nagsabat si Laban kag si Betuel, “Tungod kay ini kabubut-on sang Ginoo, wala na kami sing may masiling pa. 51 Ari si Rebeka, dal-a siya kon magpauli ka agod mangin asawa siya sang anak sang imo agalon, suno sa ginsiling sang Ginoo.” 52 Pagkabati sadto sang suluguon, nagluhod siya kag nagsimba sa Ginoo. 53 Ginpaguwa niya dayon ang iya dala nga mga alahas nga pilak kag bulawan kag pati mga bayo, kag ginhatag kay Rebeka. Ginhatagan man niya sang malahalon nga mga regalo ang utod nga lalaki kag ang iloy ni Rebeka. 54 Dayon nagkaon ang suluguon kag ang iya mga kaupod. Kag didto sila nagtulog sadto nga gab-i.

Pagbugtaw nila pagkaaga, nagsiling ang suluguon, “Mapauli na ako sa akon agalon.” 55 Pero nagsabat ang utod kag ang iloy ni Rebeka, “Patinera anay diri si Rebeka sa amon bisan napulo lang ka adlaw, pagkatapos sina makalakat na kamo.” 56 Pero nagsiling ang suluguon, “Indi man ninyo ako pagpadugaya diri. Ginpatigayon na sang Ginoo ang akon katuyuan sa pagkadto diri, gani pabalika na ninyo ako sa akon agalon.” 57 Nagsabat sila, “Tawgon ta anay si Rebeka kag pamangkuton kon ano sa iya.” 58 Gani gintawag nila si Rebeka kag ginpamangkot, “Gusto mo bala nga mag-upod sa iya subong?” Nagsabat si Rebeka, “Huo, maupod ako.” 59 Gani, ginpaupod nila si Rebeka pati ang iya manug-atipan sa suluguon ni Abraham kag sa iya mga kaupod. 60 Ginbendisyunan nila si Rebeka sa iya paglakat. Siling nila,

“Utod namon, kabay pa nga magahalin sa imo ang madamo gid nga mga kaliwat.
Kabay pa nga pierdihon sang imo mga kaliwat ang ila mga kaaway.”

61 Sang handa na ang tanan, nagsakay si Rebeka kag ang iya mga suluguon nga babayi sa mga kamelyo, kag nagsunod sila sa suluguon ni Abraham.

62 Karon, si Isaac nga didto na nagaestar sa Negev bag-o lang nag-abot halin sa Beer Lahai Roi. 63 Sang mga sirom na, nagguwa si Isaac kag naglakat-lakat sa latagon. May nakita siya nga mga kamelyo nga nagapadulong. 64 Sang makita ni Rebeka si Isaac, nagpanaog siya sa iya kamelyo 65 kag nagpamangkot sa suluguon ni Abraham, “Sin-o inang tawo sa latagon nga nagapadulong sa aton?” Nagsabat ang suluguon, “Siya ang akon agalon nga si Isaac.” Gani gintabunan ni Rebeka ang iya guya sang belo.

66 Ginsugid sang suluguon kay Isaac ang tanan niya nga ginhimo. 67 Dayon gindala ni Isaac si Rebeka didto sa tolda nga gin-estaran sadto sang iya iloy nga si Sara. Nangin asawa niya si Rebeka kag palangga gid niya siya. Gani naumpawan si Isaac sa iya kasubo tungod sa pagkapatay sang iya iloy.

Notas al pie

  1. 24:2 manugdumala: ukon, pinakatigulang.
  2. 24:2 Ibutang… paa: buot silingon, ibutang sa kinatawo bilang tanda sang pagsumpa.
  3. 24:10 Aram Naharaim: isa ka lugar sa Mesopotamia.
  4. 24:22 pulseras: sa iban nga Bisaya, punseras.

The Message

Genesis 24

Isaac and Rebekah

1Abraham was now an old man. God had blessed Abraham in every way.

2-4 Abraham spoke to the senior servant in his household, the one in charge of everything he had, “Put your hand under my thigh and swear by God—God of Heaven, God of Earth—that you will not get a wife for my son from among the young women of the Canaanites here, but will go to the land of my birth and get a wife for my son Isaac.”

The servant answered, “But what if the woman refuses to leave home and come with me? Do I then take your son back to your home country?”

6-8 Abraham said, “Oh no. Never. By no means are you to take my son back there. God, the God of Heaven, took me from the home of my father and from the country of my birth and spoke to me in solemn promise, ‘I’m giving this land to your descendants.’ This God will send his angel ahead of you to get a wife for my son. And if the woman won’t come, you are free from this oath you’ve sworn to me. But under no circumstances are you to take my son back there.”

So the servant put his hand under the thigh of his master Abraham and gave his solemn oath.

10-14 The servant took ten of his master’s camels and, loaded with gifts from his master, traveled to Aram Naharaim and the city of Nahor. Outside the city, he made the camels kneel at a well. It was evening, the time when the women came to draw water. He prayed, “O God, God of my master Abraham, make things go smoothly this day; treat my master Abraham well! As I stand here by the spring while the young women of the town come out to get water, let the girl to whom I say, ‘Lower your jug and give me a drink,’ and who answers, ‘Drink, and let me also water your camels’—let her be the woman you have picked out for your servant Isaac. Then I’ll know that you’re working graciously behind the scenes for my master.”

15-17 It so happened that the words were barely out of his mouth when Rebekah, the daughter of Bethuel whose mother was Milcah the wife of Nahor, Abraham’s brother, came out with a water jug on her shoulder. The girl was stunningly beautiful, a pure virgin. She went down to the spring, filled her jug, and came back up. The servant ran to meet her and said, “Please, can I have a sip of water from your jug?”

18-21 She said, “Certainly, drink!” And she held the jug so that he could drink. When he had satisfied his thirst she said, “I’ll get water for your camels, too, until they’ve drunk their fill.” She promptly emptied her jug into the trough and ran back to the well to fill it, and she kept at it until she had watered all the camels.

The man watched, silent. Was this God’s answer? Had God made his trip a success or not?

22-23 When the camels had finished drinking, the man brought out gifts, a gold nose ring weighing a little over a quarter of an ounce and two arm bracelets weighing about four ounces, and gave them to her. He asked her, “Tell me about your family? Whose daughter are you? Is there room in your father’s house for us to stay the night?”

24-25 She said, “I’m the daughter of Bethuel the son of Milcah and Nahor. And there’s plenty of room in our house for you to stay—and lots of straw and feed besides.”

26-27 At this the man bowed in worship before God and prayed, “Blessed be God, God of my master Abraham: How generous and true you’ve been to my master; you’ve held nothing back. You led me right to the door of my master’s brother!”

28 And the girl was off and running, telling everyone in her mother’s house what had happened.

29-31 Rebekah had a brother named Laban. Laban ran outside to the man at the spring. He had seen the nose ring and the bracelets on his sister and had heard her say, “The man said this and this and this to me.” So he went to the man and there he was, still standing with his camels at the spring. Laban welcomed him: “Come on in, blessed of God! Why are you standing out here? I’ve got the house ready for you; and there’s also a place for your camels.”

32-33 So the man went into the house. The camels were unloaded and given straw and feed. Water was brought to bathe the feet of the man and the men with him. Then Laban brought out food. But the man said, “I won’t eat until I tell my story.”

Laban said, “Go ahead; tell us.”

34-41 The servant said, “I’m the servant of Abraham. God has blessed my master—he’s a great man; God has given him sheep and cattle, silver and gold, servants and maidservants, camels and donkeys. And then to top it off, Sarah, my master’s wife, gave him a son in her old age and he has passed everything on to his son. My master made me promise, ‘Don’t get a wife for my son from the daughters of the Canaanites in whose land I live. No, go to my father’s home, back to my family, and get a wife for my son there.’ I said to my master, ‘But what if the woman won’t come with me?’ He said, ‘God before whom I’ve walked faithfully will send his angel with you and he’ll make things work out so that you’ll bring back a wife for my son from my family, from the house of my father. Then you’ll be free from the oath. If you go to my family and they won’t give her to you, you will also be free from the oath.’

42-44 “Well, when I came this very day to the spring, I prayed, ‘God, God of my master Abraham, make things turn out well in this task I’ve been given. I’m standing at this well. When a young woman comes here to draw water and I say to her, Please, give me a sip of water from your jug, and she says, Not only will I give you a drink, I’ll also water your camels—let that woman be the wife God has picked out for my master’s son.’

45-48 “I had barely finished offering this prayer, when Rebekah arrived, her jug on her shoulder. She went to the spring and drew water and I said, ‘Please, can I have a drink?’ She didn’t hesitate. She held out her jug and said, ‘Drink; and when you’re finished I’ll also water your camels.’ I drank, and she watered the camels. I asked her, ‘Whose daughter are you?’ She said, ‘The daughter of Bethuel whose parents were Nahor and Milcah.’ I gave her a ring for her nose, bracelets for her arms, and bowed in worship to God. I praised God, the God of my master Abraham who had led me straight to the door of my master’s family to get a wife for his son.

49 “Now, tell me what you are going to do. If you plan to respond with a generous yes, tell me. But if not, tell me plainly so I can figure out what to do next.”

50-51 Laban and Bethuel answered, “This is totally from God. We have no say in the matter, either yes or no. Rebekah is yours: Take her and go; let her be the wife of your master’s son, as God has made plain.”

52-54 When Abraham’s servant heard their decision, he bowed in worship before God. Then he brought out gifts of silver and gold and clothing and gave them to Rebekah. He also gave expensive gifts to her brother and mother. He and his men had supper and spent the night. But first thing in the morning they were up. He said, “Send me back to my master.”

55 Her brother and mother said, “Let the girl stay a while, say another ten days, and then go.”

56 He said, “Oh, don’t make me wait! God has worked everything out so well—send me off to my master.”

57 They said, “We’ll call the girl; we’ll ask her.”

They called Rebekah and asked her, “Do you want to go with this man?”

58 She said, “I’m ready to go.”

59-60 So they sent them off, their sister Rebekah with her nurse, and Abraham’s servant with his men. And they blessed Rebekah saying,

You’re our sister—live bountifully!
And your children, triumphantly!

61 Rebekah and her young maids mounted the camels and followed the man. The servant took Rebekah and set off for home.

62-65 Isaac was living in the Negev. He had just come back from a visit to Beer Lahai Roi. In the evening he went out into the field; while meditating he looked up and saw camels coming. When Rebekah looked up and saw Isaac, she got down from her camel and asked the servant, “Who is that man out in the field coming toward us?”

“That is my master.”

She took her veil and covered herself.

66-67 After the servant told Isaac the whole story of the trip, Isaac took Rebekah into the tent of his mother Sarah. He married Rebekah and she became his wife and he loved her. So Isaac found comfort after his mother’s death.