Священное Писание (Восточный Перевод)

Размышления 7

Мудрые наставления

1Доброе имя лучше превосходного благовония,
    и день смерти лучше дня рождения.
Лучше ходить в дом плача,
    чем ходить в дом пира,
потому что смерть – участь каждого человека,
    и кто жив, пусть размышляет об этом.
Печаль лучше смеха,
    потому что печальное лицо полезно сердцу.
Сердце мудрого в доме плача,
    а сердце глупого в доме веселья.
Лучше внимать обличению мудреца,
    чем слушать песню глупцов,
потому что смех глупцов –
    словно треск горящего хвороста под котлом.
И это тоже пустое.

Притеснение превращает мудрого человека в глупца,
    и взятка портит сердце.

Конец дела лучше его начала,
    терпение лучше гордости.
Не спеши впадать в гнев,
    потому что гнев обитает в сердце глупцов.

10 Не спрашивай: «Почему прежние дни были лучше сегодняшних?» –
    не от мудрости задают такие вопросы.

11 Мудрость – хороша, как и наследство,
    и приносит пользу тем, кто видит солнце.
12 Мудрость защищает так же, как и деньги,
    но её превосходство в том,
    что она сохраняет жизнь её владельцу.

13 Посмотри на дела Всевышнего:

кто может выпрямить то,
    что Он сделал кривым?
14 В благополучные дни будь счастлив,
    а в дни горестные знай:
    и то, и другое сотворил Всевышний,
чтобы человек не мог постичь того,
    что будет после него.

15 В моей пустой жизни я видел всякое:

праведника, гибнущего в своей праведности,
    и нечестивого, живущего долго в своём беззаконии.
16 Не будь чересчур праведным
    и не выставляй себя слишком мудрым.
    Зачем тебе губить себя?
17 Также не слишком предавайся злу
    и не будь глупым.
    Зачем тебе умирать раньше времени?
18 Хорошо придерживаться первого совета
    и не упускать из виду второго –
    боящийся Всевышнего избежит всех бед[a].

19 Мудрость делает мудреца сильнее,
    чем десять правителей города.

20 Нет праведного человека на земле,
    который всегда бы поступал правильно
    и никогда бы не грешил.

21 Не обращай внимание на каждое сказанное слово,
    иначе можешь услышать, как раб твой злословит тебя.
22 Ты знаешь в сердце своём,
    что часто и сам злословил других.

23 Всё это испытал я мудростью и сказал:

«Я твёрдо решил стать мудрым»,
    но мудрость была так далека от меня!
24 Далека она и глубока, глубока –
    кто может постичь её?
25 И решил я понять, исследовать и изыскать
    мудрость и рассуждение,
и убедиться, что быть нечестивым – глупо
    и быть нерассудительным – безумно.

26 И нашёл я, что горше смерти
    та женщина, что подобна сети,
чьё сердце – ловушка
    и чьи руки – оковы.
Человек, угодный Всевышнему, избежит её,
    а грешник будет ею пойман.

27 Вот, что я нашёл, – сказал Учитель, – слагая одно с другим, чтобы найти разумное объяснение:

28 я всё искал, но не находил –
    я нашёл лишь одного праведного мужчину среди тысячи,
    но ни одной праведной женщины.[b]
29 Вот, что удалось мне найти:
    Всевышний сотворил человека праведным,
    а люди пустились во многие помыслы.

Notas al pie

  1. 7:18 Или: «следует им обоим».
  2. 7:28 У Сулеймана было 1 000 жён и наложниц, которые отвернули его сердце от Всевышнего. Этот стих, возможно, указывает на ту печаль, которая появилась из-за этого в его жизни (см. 3 Цар. 11:3).

Thai New Contemporary Bible

ปัญญาจารย์ 7

สติปัญญา

1ชื่อเสียงดีมีค่ายิ่งกว่าน้ำหอมราคาแพง
และวันตายก็ดีกว่าวันเกิด
ไปบ้านที่มีการไว้ทุกข์
ก็ดีกว่าไปบ้านที่มีงานเลี้ยง
เพราะความตายเป็นจุดหมายปลายทางของทุกคน
ผู้ที่ยังมีชีวิตอยู่ควรใส่ใจในข้อนี้
โศกเศร้าดีกว่าหัวเราะ
เพราะใบหน้าโศกเศร้านั้นเป็นผลดีต่อจิตใจ
ใจแบบคนฉลาดพบได้ในบ้านที่มีความโศกเศร้า
แต่ใจแบบคนโง่พบได้ในบ้านที่มีความรื่นเริง
ฟังคำตำหนิของคนฉลาด
ดีกว่าฟังคนโง่ร้องเพลงสรรเสริญเยินยอ
เสียงหัวเราะของคนโง่
ก็เหมือนเสียงแตกปะทุของหนามในไฟใต้หม้อ
นี่ก็อนิจจัง

เมื่อคนฉลาดกดขี่ผู้อื่น
เขาก็ทำตัวเหมือนคนโง่
และเมื่อรับสินบน
ก็ทำให้ชีวิตเสื่อมทราม

ตอนจบดีกว่าตอนเริ่ม
ความอดทนอดกลั้นดีกว่าความหยิ่งจองหอง
อย่าปล่อยให้ใจของเจ้าโกรธเร็ว
เพราะความโกรธอยู่ในใจของคนโง่

10 อย่าถามว่า “ทำไมสมัยก่อนดีกว่าเดี๋ยวนี้?”
เพราะนั่นไม่ใช่คำถามที่ฉลาดเลย

11 สติปัญญาเป็นสิ่งดีเช่นเดียวกับมรดก
เป็นประโยชน์แก่ผู้ที่เห็นตะวัน
12 สติปัญญาเป็นที่พักพิง
เช่นเดียวกับเงิน
แต่ข้อได้เปรียบของความรู้ก็คือ
สติปัญญาสงวนชีวิตของผู้มีปัญญาไว้

13 จงพิเคราะห์ดูพระราชกิจของพระเจ้า

สิ่งที่พระองค์ทรงกระทำให้คด
ใครจะเหยียดให้ตรงได้?
14 จงสุขใจในยามดี
แต่เมื่อถึงยามทุกข์ยากก็จงใคร่ครวญ
พระเจ้าทรงบันดาลทั้งยามดีและยามร้าย
มนุษย์จึงไม่สามารถรู้อะไรเลยเกี่ยวกับอนาคตของตน

15 ในชีวิตอนิจจังนั้น ข้าพเจ้าเห็นทั้งสองสิ่งนี้มาแล้ว

คนชอบธรรมต้องพินาศทั้งๆ ที่ชอบธรรม
และคนชั่วร้ายอายุยืนทั้งๆ ที่ชั่วร้าย
16 อย่าเป็นคนชอบธรรมเกินไป
และอย่าฉลาดเกินไป
จะทำลายตัวเองทำไม?
17 อย่าชั่วร้ายเกินไป
และอย่าโง่เง่าเต่าตุ่น
เรื่องอะไรจะต้องตายก่อนกำหนด?
18 เป็นการดีที่จะยึดสิ่งหนึ่งไว้
และไม่ปล่อยให้อีกสิ่งหลุดมือไป
ผู้ที่ยำเกรงพระเจ้าจะหลีกเลี่ยงเรื่องสุดโต่งทั้งหมดนี้ไปได้[a]

19 สติปัญญาทำให้คนฉลาดมีอำนาจ
มากยิ่งกว่าผู้ครอบครองสิบคนที่ครองเมือง

20 ไม่มีสักคนเดียวในโลกนี้ที่ดีพร้อม
ที่ทำแต่สิ่งที่ถูกต้องและไม่เคยทำบาปเลย

21 อย่าใส่ใจทุกถ้อยคำที่ใครๆ พูดกัน
มิฉะนั้นท่านอาจได้ยินคนใช้ของท่านเองแช่งด่าท่าน
22 เพราะท่านก็รู้อยู่แก่ใจว่า
ตัวท่านเองแช่งด่าคนอื่นหลายครั้ง

23 ทั้งหมดนี้ข้าพเจ้าทดสอบด้วยสติปัญญาแล้ว และข้าพเจ้ากล่าวว่า

“เราตั้งใจจะเป็นคนฉลาด”
แต่มันก็เกินไขว่คว้า
24 สติปัญญาจะเป็นอะไรก็ตามแต่
มันช่างไกลลิบลับและลึกซึ้งนัก
ใครเล่าจะค้นพบได้?
25 ข้าพเจ้าจึงมุ่งหาความเข้าใจ
พินิจพิเคราะห์และเสาะหาสติปัญญากับมูลเหตุของสิ่งต่างๆ
และพยายามเข้าใจความโง่เขลาของความชั่ว
และความบ้าบอของความโฉดเขลา

26 ข้าพเจ้าพบว่าสิ่งที่ขมขื่นยิ่งกว่าความตาย
ก็คือผู้หญิงซึ่งเป็นกับดัก
ใจของนางเป็นบ่วงแร้ว
มือของนางคือโซ่ตรวน
ผู้ที่พระเจ้าโปรดปรานจะรอดพ้นจากนาง
แต่คนบาปต้องติดกับของนาง

27 ปัญญาจารย์[b]กล่าวว่า “ดูเถิด ข้าพเจ้าค้นพบสิ่งนี้คือ

“การนำเอาสิ่งหนึ่งมาปะติดปะต่อกับอีกสิ่งเพื่อหามูลเหตุ
28 ขณะที่หาอยู่แต่ยังไม่พบ
ข้าพเจ้าก็พบว่าในพันคนจะมีผู้ชายซื่อตรงคนหนึ่ง
แต่ไม่มีผู้หญิงซื่อตรงสักคน
29 ข้าพเจ้าพบแต่เพียงว่า
พระเจ้าทรงสร้างมนุษย์ให้ซื่อตรง
แต่มนุษย์สรรหากลอุบายต่างๆ นานา”

Notas al pie

  1. 7:18 หรือติดตามทั้งสองสิ่งได้
  2. 7:27 หรือผู้นำของชุมชน